Testament van proost Beda Regaus van de abdij Affligem.

Au nom de notre Seigneur amen.
Faisons savoir, que par-devant moi Jean Hubert Boumans comme notaire public, admis pour le département de la Dijle, de résidence en la commune d’Assche, justice de paix de ce nom, arrondissement de Bruxelles et en présence des quatre témoins ci-après nommés, est comparu, Monsieur Martin Regaus , ex-religieux et prévôt de l’abbaye d’Afflighem, domicilié en la commune d’Hekelghem comme de moi notaire et des témoins après nommés, étant en bonne santé de corps et sain d’esprit, mémoire, entendement et jugement ainsi qu’il est apparu à moi notaire et aux témoins par ses conversations, lequel comparant ne voulant quitter ce monde sans avoir disposé des biens que Dieu lui a accordés a fait dicté et prononcé à moi notaire présent les témoins soussignés et après nommés son testament ainsi qu’il suit.
Je recommande mon âme sortant de mon corps mortel à Dieu et mon corps mort en terre sainte avec un enterrement et funérailles comme jugera convenir mon héritier ci-après nommé.
Je nomme et j’institue pour mon héritier universel de tous mes bien-meubles, effets mobiliers et biens-immeubles qui se trouveront m’appartenir le jour de mon décès, aucuns exceptés ni réservés, Monsieur Ignace François De Craecker demeurant actuellement en la ville d’Alost.
Je révoque tous autres testaments et dispositions à cause de mort que j’aurais pu faire avant le présent lequel contient mes dernières volontés me réservant la faculté de pouvoir le changer et annuler lorsqu’il me plaira.
Ce fut ainsi fait, dicté en français à moi notaire par le comparant-testateur et écrit par moi notaire tel qu’il a été dicté en la commune d’Hekelghem en la demeure du testateur, le quinze octobre mille huit cent et sept à onze heures du matin en présence de Benedictus Emmanuel De Witte , huilier et fermier, François De Wolf, Pierre De Smedt et Pierre Joseph Roseleth , cultivateurs, tous habitants de ladite commune d’Hekelghem comme témoins à ce requis et appelés et par moi notaire ayant été demandé au comparant testateur et aux témoins s’ils savaient signés ont ledit comparant-testateur et tous les témoins répondus que oui, en présence desquels témoins le présent testament a été prélu par moi notaire au comparant-testateur à haute et intelligible voix, ce qu’il a déclaré bien entendre et être conforme à ses intentions, et ont le comparant-testateur et les témoins signé le présent conjointement avec moi notaire.
Martin Regaus, B. E. De Witte, Francis De Wolf, P. De Smedt, P. Josephus Roseleth, J. H. Boumans.
Le testateur est décédé le 11 avril 1808.
Enregistré à Assche ce douze avril 1808, folio 29, reçu trois francs plus le subvention de 30 centimes, Graindorge.


Harmonie Sint-Cécilia Hekelgem – 1939

Harmonie_003.jpg Harmonie_002 Harmonie_001


Fanfare Hekelgem 1953


Enkele markante figuren

BENEDICT KAMIEL DE WITTE, geboren op maandag 4 januari 1864 in HEKELGEM, zoon van HENRICUS ADOLPHUS DE WITTE en MARIA BENEDICTA CLAUWAERT, gehuwd met MARIA LOUISA VAN DEN BEMDEN, gewezen burgemeester van Hekelgem.


Enkele beelden uit de oude doos

Hierna volgen enkele beelden uit men archief van het oude Hekelgem en de wijde omgeving.

stoomtram_2

Deze foto werd genomen op de steenweg, richting Asse, links het “Oud Zandtapijt” dan de “Kerkstraat”

Deze foto werd genomen vanuit de abdij Affligem, rechts bemerkt men het kruispunt genaamd “De Drie Wegen”, vooraan de abdijtuin waar jonge poten geplant werden.

Foto genomen aan het oud gemeentehuis van Hekelgem richting Aalst met links het Oud Zandtapijt en rechts het gemeentehuis van Hekelgem.

Foto genomen in de kerkstraat voorbij de Zwartenberg met in de verte de bocht naar het Oud Zandtapijt en de steenweg.

De Sportwereld spreekt voor zichzelf.

 Hekelgem_Amerika

 


De pachters van de oude abdij Affligem

De abdij Affligem – gravure gedateerd 1706.

Nadat eind november 1796 de monniken de oude abdij Affligem moesten verlaten en zich vestigden op het kasteel van Overham te Aalst werd er ook overgegaan tot het toewijzen van al hun geconfisqueerde goederen. Er waren zelfs al enkele percelen verkocht voor hun uitdrijving. De lijst hieronder bevat de namen van de al de pachters van de geconfisqueerde goederen gelegen in de departementen van de Dijle en de Schelde van de oude abdij Affligem op de dag van de schatting die voorafging aan de toewijzing. De eerste kolom geeft een alfabetische namenlijst, de tweede kolom de gemeente waar de goederen gelegen waren, en de derde kolom de nummer van mijn chronologische verwerking van de gegevens.

Waar als pachter de monniken vermeldt worden betekent dit dat zij die goederen in eigen beheer hielden, het betreft hier voornamelijk bos dat ze nodig hadden om in hun eigen behoeften te voorzien.

Na jarenlang opzoekingwerk en het verwerken en vertalen van de processen-verbaal kon ik al deze gegevens opslaan in een Accesdatabase zodat het mogelijk was op een handige manier lijsten samen te stellen. Als voorbeeld van de vrije vertaling van de processen-verbaal en de verwerking geef ik hier hoe de schatter de oude abdij Affligem beschreef.

Toewijzing in de verkoopzaal te Brussel op: 23 december 1796 – 9 uur ’s morgens.

Affiche nr. 13    artikel: 15

Proces-verbaal van de schatting opgemaakt op: 29 oktober 1796.

Geschat door: Jean Sterckx, expert en Mathias Gruber, commissaris. Zij vonden de gronden van een middelmatige kwaliteit. De verkoopprijs schatten zij op 90 200 pond, de inboedel van de kerk was daar niet in begrepen. De 200 hoogstammige bomen die er zich op bevonden werden afzonderlijk geschat op 3 000 pond en waren in de verkoopprijs begrepen.

Beschrijving van de goederen:

Het klooster van Affligem gelegen te Hekelgem met zijn bijhorende gebouwen, kerk, kapellen, stallen, hangaars, tuinen, brouwerij, vijver. Geschat op een jaarlijkse huurwaarde van 3600 pond. Gelegen en opgedeeld als volgt:

1-     Een moderne ingangspoort in blauwe steen waarin zich twee kamers bevinden voor de portier met boven een mooie zolder. Verdergaand ziet men een laan afgeboord met linden, rechts daarvan een plein beplant met notelaars, en tegen de muren die het omringen bevinden zich bergplaatsen bedekt met stro die gebruikt worden door de steenkappers. Links van de ingangspoort, westelijk gelegen, staat een kapel met vooraan een berg onbewerkte stenen voor het onderhoud der gebouwen en niet begrepen in deze schatting. Naast deze ingangspoort ligt de tuin, die ommuurd is en begrensd noord, oost en zuid door het kanaal van de abdij. In deze tuin bevinden zich twee visreservoirs en een kalkoven en verder een bergplaats voor opslag van hout. Tegenover deze tuin, noordelijk, werd een kleine wasserij gebouwd, ommuurd, gebruikt door het klooster.

2-     Om zich verder naar het abtplein te begeven gaat men door een tweede poort in slechte staat, waarin vier kamers zijn en een zolder.

3-     Rechts van het vernoemde plein, noordelijk, staat de abdijkerk met 5 marmeren altaren en een orgel in zeer goede staat (deze objecten zijn eigendom van de republiek volgens artikel 2 van de wet van 17 fructidor), palend aan de kerk, gaande naar het noorden, vindt men de graanschuur bestaande uit twee grote plaatsen in gebruik als opslagplaats, achter dit gebouw ligt zich de kloostertuin.

4-     Rechtover deze tuin vindt men het kwartier van de proostdij, samengesteld uit een grote gang, en vijf grote plaatsen op gelijkvloers, dertien kamers op de eerste verdieping en dertien kamers op de tweede verdieping, en daarboven nog een grote zolder. Langs de zijkant staat nog een klein paviljoen dienstdoende als ingang, bestaande uit twee plaatsen en een zolder gebruikt door de conciërge.

5-     Rechtover dit kwartier, westwaarts, ligt de boomgaard met allerlei fruitbomen en aan het eind een brouwerij, bestaande uit twee kleine plaatsen, gebruikt door de bewaker en met een huis voor de visser, ook bestaande uit twee kamers met een zolder erboven. Daarnaast ligt de groentetuin.

6-     Lager dan deze tuin heeft men over de gehele lengte een visrijk kanaal gegraven, waarin zich vijf visreservoirs bevinden, deze worden gebruikt door de abdij.

7-     Gaande naar het noorden en nog steeds voor deze tuin bevinden zich de oude gebouwen in gebruik als stal, koetshuis, bergplaats, en eveneens de oven van de paardensmid, en vijf kamers voor de knechten.

8-     Naar het westen, aan de overkant het kanaal, bevinden zich vier door buizen met elkaar verbonden vijvers. Westelijk daarvan ook nog het kleine bos en noordelijk het hoogstammig abdijbos.

9-     Rechts van de proostdij staat een klein paviljoen voor stalling van de rijtuigen met erboven een mooie zolder.

10-  Achter de proostdij ligt een groot plein met een gebouw aan de oostzijde dat gebruikt wordt als opslagplaats voor hout met daarboven een grote zolder. Naast deze gebouwen ziet men een aanpalende kleine tuin met daarin een gebouw in gebruik als infirmerie bestaande uit zes plaatsen en boven een grote zolder.

11-  Naast deze infirmerie op dezelfde lijn, staat een ander gebouw, bestaande uit vijf plaatsen op gelijkvloers en dertien op de eerste verdieping, daarboven een zolder, gebruikt door de knechten.

12-  Noordelijk van deze koer ligt een ommuurde groentetuin waarin zich ook fruitbomen bevinden.

13-  Achter dit plein, in het zuiden, staat het nieuwe onafgewerkte gebouw, waarin zich achttien ramen bevinden langs de kant van de bloementuin. In het gebouw bevinden zich 38 cellen op de eerste verdieping en eronder 12 grote plaatsen, alles nog onafgewerkt.

14-  Naast dit gebouw staat een ander gebouw, dat als terras dient, en waaronder zich de oranjerie bevindt. Vandaag met een voorlopige dakbedekking.

15-  Rechtover dit gebouw, richting Asse, ligt een perceel landbouwgrond met een oppervlakte van 8 bunder (10 ha 6 a), omzoomd door bomen, door de religieuzen bewerkt, palende noord aan de weg naar Meldert, oost aan de weg komende van Hekelgem, west aan het beukenbos van de abdij.

16-  Achter de voornoemde gebouwen bevindt zich de slaapzaal van religieuzen, met op het gelijkvloers twee plaatsen in gebruik als refter en kapittelzaal, waarboven men 36 cellen bevinden voor de monniken en daarboven een grote zolder.

17-  Naast de slaapzaal staat een oud gebouw, een oude sacristie, met een zolder boven.

18-  In de bloementuin, volledig ommuurt, staat een paviljoen tegenover het nieuwe gebouw, in de volksmond “Verloren kost” genoemd, gebruikt door de religieuzen.

19-  In het midden van deze tuin bevindt zich een bergplaats voor de tuiniers.

Zijn niet inbegrepen, de objecten die de republiek toebehoren door de wet van 17 fructidor laatstleden, en zich bevinden in de kerk, sacristie of elders, alsook bewerkte en onbewerkte stenen, balken en gebinten, ruw of bewerkt. Ook de windmolen is niet begrepen in deze verkoop. Zijn ook niet inbegrepen, de spiegels die zich in het huis bevinden, zelfs niet in een houten behuizing, zij maken deel uit van de inboedel en zullen afzonderlijk verkocht worden conform de brief van de minister van financiën van zes vendémiaire laatstleden.

De koper zal drie decaden lang de bovengenoemde objecten van de Republiek aanwezig in de kerk, laten staan en gedurende zes decaden de andere materialen, om het even waar ze zich bevinden.

Koper: Jean Charles Marin Michel Guéroult de La Pallière.

Het bieden ving aan met een bod van 90 200 pond door burger Belval. Een tweede maal verhoogt door burger Belval tot 130 000 pond. De toewijzing ging na een eindbod van 137 000 pond naar burger Jean Charles Marin Michel Guéroult de La Pallière.

Pachter

Gemeente

Nummer

Aelbrecht Adrien Moorsel

705

Aelbrechts Jacques Merchtem

247

Aerts Mathieu Buggenhout

654

Arijs Christian Teralfene

426

Arijs François Hekelgem

486

Arijs Pierre Erembodegem

655

Asscherickx Denderleeuw

439

Baeyens Jacques Erembodegem

190

Barette Noël Mélin

567

Bastaerts Henri Essene

126

Bastaerts Henry Kobbegem

244

Bayens Gillis Kerksken

99

Becqué Adrien Herdersem

514

Beeckman François Meldert

194

Beeckman Pierre Herdersem

583

Beekman Benoit Meldert

185

Beekman Corneille Moorsel

186

Beekman Guillaume Teralfene

6

Beekmans Gilles weduwe Hekelgem

357

Bellemans Jacques Hekelgem

409

Berlo François Essene

525

Bessems Guillaume weduwe Buggenhout

154

Bessems Pierre Buggenhout

189

Bidoul Jean Doiceau

593

Boeykens Charles Buggenhout

165

Boom Jean & consorten Essene

597

Bosmans Jean weduwe Tildonk

396

Bosteels B. Essene

314

Bosteels J. B. & P. J. en De Meersman Jacques Moorsel

100

Bosteels Pierre Moorsel

711

Bosteels Pierre & Hubert Meldert

388

Bosteels Pierre Jean Hekelgem

605

Boterbergh Jean Hekelgem

484

Boucqueau Henri Vieux Genappe

147

Brucker Henry Hekelgem

273

Brusselmans Maurice Buggenhout

624

Buyle François Herdersem

456

Buys Antoine Waasmunster

151

Buysse Jean Bernard Oordegem

672

Callebaut André Moorsel

713

Callebaut Jacques Aalst – Mijlbeek

343

Capitte Etienne Lillois-Witterzée

29

Cappuyns Antonius Hekelgem

661

Cardon Jean Aalst – Mijlbeek

338

Cassiman Benoit Moorsel

715

Casteels Adrien Francois Oordegem

555

Caudron Hieronimus Moorsel

212

Caudron Jérôme Aalst – Mijlbeek

326

Caudron Josse Moorsel

706

Caudron Laurent Moorsel

685

Caudron Pierre Jean Aalst – Mijlbeek

679

Cautard Jean Herdersem

216,3

Charlier Pierre Philippe Vieux Genappe

92

Cheval Dieudonné Marbais

20

Christiaens Gillis Teralfene

369,2

Christiaens Jean Teralfene

178

Christiaens Jean Baptiste Hekelgem

505

Christiaens Jean Baptiste Hekelgem

385

Christiaens Joseph Liedekerke

566

Christiaens Sebastiaen Teralfene

469

Clauwaert Joseph Meldert

611

Clauwaert Josse Essene

172

Clauwaert Laurent weduwe Hekelgem

540

Clauwaert Michel Baardegem

723

Colsen Pierre Zellik

249

Cool Jean Baptiste Herdersem

729

Coolsem Pierre Zellik

79

Cooreman Benedictus Hekelgem

606

Cooreman Gillis & Bosteels J. B. Moorsel

206

Cooreman Henri Moorsel

714

Cooreman Henri Moorsel

689

Cooreman Pierre Moorsel

733

Cooreman Pierre Moorsel

708

Coppens François weduwe Meldert

564

Coppens Pierre Oordegem

462

Courtemans André Hekelgem

544

Crokaert Tobias Sint-Laureins-Berchem

465

Cuyper Michel weduwe Hekelgem

248

Dambre Jean Dion-Le-Mont

376

Dauwe Pierre Hekelgem

356

Dauwe Pierre & Van Den Bossche Pierre Hekelgem

327

De Backer Adrien & François Sint-Katherina-Lombeek

86

De Backer Corneille Herdersem

627

De Backer François Herdersem

374

De Backer Jean Baptiste & Jacob Bruno Erembodegem

228

De Baetselier Grégoire Hekelgem

509

De Baillieu Jean Baptiste Hekelgem

177

De Bisschop Anne Marie Teralfene

460

De Bock Gérard Oordegem

246

De Bock Jean Baptiste Merchtem

608

De Bolle Adriaan Teralfene

429

De Bolle Adrien Teralfene

473

De Bolle Jean Teralfene

471

De Bom Pierre Herdersem

630

De Bom Pierre & Aerts Pierre Herdersem

620

De Bont Jean Groot Bijgaarden

242

De Boom Jean Baptiste Herdersem

348

De Brouwer Grégoire Herdersem

166

De Brueker Henri Hekelgem

664

De Bruyne Gillis Baasrode

17

De Clerck François Essene

272

De Clerck Henri Hekelgem

545

De Clippel François Erembodegem

681

De Cock François Herdersem

638

De Coninck Adriaen & Van Nieuwenborgh Pierre Meldert

516

De Coninck Charles Asse

90

De Coninck Corneille Herdersem

515

De Coninck Jean Baardegem

548

De Coninck Robert Asse

43

De Cort Jean Hekelgem

410

De Corte Jean Oordegem

304

De Coster Henri Sint-Agatha-Berchem

517

De Coster Jean weduwe Hekelgem

511

De Coster Jean weduwe Hekelgem

542

De Coster Nicolas Asse

31

De Coster Nicolas Relegem

78

De Coster Philippe Asse

40

De Craecker François Moorsel

709

De Craecker Pierre Herdersem

532

De Decker Jean Baptiste Buggenhout

455

De Dekker Marcel Baasrode

262

De Demaeker Pierre & consorten Erembodegem

550

De Dobbeler Guillaume Sint-Laureins-Berchem

358

De Gent Josse Erembodegem

284

De Gijseleer Adrien Essene

527

De Gols François Hekelgem

547

De Gols Gille Erembodegem

378

De Groodt Peeter Leerbeek

730

De Hertogh François Leefdaal

293

De Jonge Josse & consorten Aalst – Mijlbeek

198

De Kempeneer Jean Baptiste Merchtem

494

De Kempeneer Jean Baptiste Opwijk

495

De Koker Jérôme Moorsel

553

De Koninck Jean & Van Vaerenberg Charles Erembodegem

211

De Koninck Pierre Hekelgem

403

De Lathin Joannes Goetsenhoven

617

De Leeuw François & consorten Meldert

373

De Leeuw Jacques & Vertongen Passchier Hekelgem

356

De Lescaille J. Louis Albert Waver

121

De Maeseneer Josse Meldert

498

De Meersman Jacques Hekelgem

603

De Meersman Jean Moorsel

658

De Meijts Charles Meldert

398

De Meijts Charles Moorsel

186

De Meijts Grégoire Meldert

399

De Meijts Grégoire Moorsel

668

De Mesmaecker Jacques Merchtem

445

De Mesmaeker Jacques Merchtem

309

De Mulder Jean Oordegem

324

De Neve Josse Aaigem

381

De Nies Corneille weduwe Sint-Stevens-Woluwe

703

De Nil Henri Hekelgem

414

De Nol Corneille Moorsel

704

De Pauw Guillaume & Stevens Pierre Essene

478

De Pauw Judocus Merchtem

23

De Pauw Philippe Mollem

39

De Pauw weduwe Leefdaal

299

De Peet Frans Asse

401

De Petter Gillis & consorten Herdersem

160

De Putter Martin Herdersem

102

De Reus Adrien weduwe Sint-Katherina-Lombeek

466

De Reuse Jean Teralfene

570

De Ridder Benoit Meldert

731

De Ridder Guillaume Baardegem

724

De Ridder Jean Baptiste Meldert

577

De Schaepmeester François Oordegem

671

De Schepper François weduwe Pamel

395

De Schepper Jacques Asse

41

De Schrijver Pierre weduwe & Vonck Pierre weduwe Hekelgem

538

De Smedt Adrien Merchtem

301

De Smedt Gille Asse

11

De Smedt Guillaume Hekelgem

184

De Smedt Guillaume Sint-Katherina-Lombeek

666

De Smedt Jean Baptiste Asse

42

De Smedt Josse Essene

492

De Smet Antoine Beisem

535

De Smet Antoine Everberg

475

De Smet Antoine weduwe Baardegem

722

De Smet Daniël Moorsel

615

De Smet Jan Baptist Sint-Katherina-Lombeek

569

De Smet Jean Baptiste Hekelgem

632

De Smet Pierre Aalst – Mijlbeek

328

De Smet weduwe Zellik

88

De Vis Jacques weduwe Essene

331

De Vis Jean Hekelgem

413

De Vis Jean Baptiste Meldert

610

De Vis Josse Meldert

524

De Vis Judocus Meldert

468

De Vis Michiel Hekelgem

433

De Vogel Philippus Asse

595

De Vogel  weduwe Essene

130

De Vos Jean Baptiste Hekelgem

356,2

De Vos Jean Baptiste Hekelgem

356,1

De Vriendt Pierre Baardegem

227

De Wever Josse Essene

437

De Wever Josse Hekelgem

424

De Wever Josse Meldert

523

De Wever Josse Sint-Katherina-Lombeek

643

De Wever Zacharias Hekelgem

412

De Winter Gillis Grimbergen

27

De Wit Hekelgem

404

De Wit Gillis Meldert

182

De Witte Benoit Hekelgem

479

De Witte Josse Herdersem

375

De Witte weduwe Aalst – Mijlbeek

461

De Witte weduwe Aalst – Mijlbeek

323

De Wolf François Hekelgem

420

De Wolf Gilles Baasrode

8

De Wolf Jean & De Smedt Jean Herdersem

215

Declercq & Beemans Asse

54

Delescaille Waver

263

Delstanche Jean François Tourinnes-les-Ourdons

297

Denef Henri & consorten Mazenzele

316

Denis Hubert Corroy (Le Grand)

352

Denis Paul Mousty

441

Depent Judocus Mollem

310

Deschamps kinderen Vieux Genappe

105

Deschamps kinderen Vieux Genappe

110

Deschamps kinderen Vieux Genappe

104

Deschamps kinderen Vieux Genappe

1

Deschamps kinderen Vieux Genappe

106

Deschamps kinderen Vieux Genappe

104

Deschamps kinderen Vieux Genappe

109

Deschamps kinderen Vieux Genappe

107

Deschamps kinderen Vieux Genappe

108

Deschamps kinderen Vieux Genappe

104,1

Deschamps kinderen Vieux Genappe

111

Desonne weduwe Roux-Miroir

169

Déterville Jean Joseph Tourinnes-les-Ourdons

442

Deways Jean Baptiste Ways

350

Dierickx Pierre Herdersem

216,4

Doms Johan Strombeek

24

Droeshout Jean & Michel Hekelgem

662

Druet Jean Joseph Ittre (Samme)

243

Du Caju Jacques Herdersem

543

Dubois Pierre Meldert

347

Dumonceau Michel Sart-Dame-Avelines

144

Eckman Michiel Hekelgem

485

Eeckhout François Moorsel

688

Eeman François Teralfene

474

Eeman Joseph Iddergem

232

Eeman Joseph & Steppe Léonard Denderleeuw

482

Eeman Louis Aalst

28,2

Eeman Louis Aalst

28

Eijlens Gérard Sint-Agatha-Berchem

519

Esselens J. Asse

57

Everaert Thomas Moorsel

691

Eychmans Michel Zellik

49

Farceur Martin Meldert

612

Fieremans Asse

56

Fieremans Bernardine Asse

596

Fievez Henry weduwe Glabais

133

Fievez Henry weduwe Vieux Genappe

132

Fontaine François Corroy (Le Grand)

365

Fromont Benoit Terhulpen

161

Galmaert Geerardus Oordegem

34

Gauthier Nicolas Limal

400

Geerts Mathieu Sint-Stevens-Woluwe

639

Gersman Josse & Benoit Meldert

114

Gheude weduwe Asse – Walfergem

38

Gijssels François Iddergem

232,1

Gilbert Jean Joseph Neerwaver

489

Gilbert Jean Joseph Waver

255

Godefroy François Hekelgem

457

Goedvinck Jacques Hekelgem

536

Goeman Josse Meldert

578

Goeman Josse Meldert

629

Goeman Josse Meldert

613

Goeman Josse Meldert

636

Goossens Guillaume Asse

113

Goossens Henri Baardegem

134

Goossens Paul  weduwe Itterbeek

633

Goossens Pierre Asse

670

Goossens Pierre Asse

528

Goossens Pierre Meldert

119

Guillaume De Batselier & Pierre De Bischop Meldert

199

Guillaume Pierre Jacques Geest-Gérompont

454

Guldemont weduwe Sint-Katherina-Lombeek

85

Haegeman Josse Iddergem

258

Haegeman Josse Ninove

258,4

Haegeman Josse Okegem

258,5

Hamelinckx Guillelmus Hekelgem

408

Heijndricx Christiaen Denderbelle

66

Helinckx Jean Baptiste Hekelgem

386

Hendrickx Jean Baptiste Herdersem

584

Hendrickx Jean Jacques Iddergem

257

Hendrickx Jean Jacques Iddergem

232

Herremans Guillaume Bever

444

Herremans Pierre Jacques Steenhuffel

637

Herseel Josse Essene

530

Hiel Jean Steenhuffel

252

Hoefs Franciscus Hekelgem

406

Hoefs François Hekelgem

645

Hoefs François Liedekerke

646

Hoefs Gilles Herdersem

641

Hoefs Gilles Herdersem

582

Hoefs Gillis Herdersem

621

Hoffman Passchier & Jean Baptiste De Brandt Herdersem

83

Hofmans Pierre Buggenhout

233

Huijlens Josse & Verdickt Josse weduwe Buggenhout

171

Huybrechts Thomas Sint-Katherina-Lombeek

407

Huygens Jean Sint-Agatha-Berchem

239

Huygens Martin Sint-Agatha-Berchem

240

Huygh Pierre Zellik

250

Jacobs Arnoud Laken

139

Jacobs Jean Laken

138

Jacobs Jean Meldert

500

Jacobs Pierre Laken

140

Jans Pierre Mazenzele

76

Janssens Michel Joseph Aalst – Mijlbeek

674

Janssens Pierre Bambrugge

259

Janssens weduwe Tildonk

417

Jonet Antoine Vieux Genappe

69

Joos Joris Baasrode

18

Joos Joris Buggenhout

19

Joostens Pierre Baardegem

699

Jossart Gilles weduwe Longueville

269

Keijmeulen Pierre Oordegem

673

Kempenneer Pierre Jette

315

Kerchove Josse Hekelgem

434

Kerremans Ferdinand Groot Bijgaarden

660

Knop Gillis Sint-Katherina-Lombeek

568

Lambrechts Paul Herdersem

208

Lanckman Jacques Hekelgem

483

Lauwaert Pierre Herdersem

372

Le Long François – Leemans André Asse

52

Leemans Jean weduwe Denderleeuw

379

Lelie Judocus Teralfene

428

Lemmens G. Brussegem

21

Lenoir Jean Baptiste Asse

30

Lenoir Pierre Laurent Merchtem

336

Lenoir Pierre Laurent Mollem

336

Libert Jean & Jean Baptiste Neerwaver

490

Linthout François Essene

122

Linthout François Sint-Katherina-Lombeek

122

Linthout Jean Baptiste Asse

380

Louis Guillaume Hekelgem

362

Macharis Josse Denderbelle

37

Maes Alexander Duisburg

292

Maes Alexander Leefdaal

292

Maes Alexander Loonbeek

292

Maes Alexander Neerijsse

292

Maes Alexander Vossem

292

Maes Alexander Weert

292

Maes Augustin Buggenhout

693

Mahy J. Bierges

148

Mahy Jean Pierre Nil-Saint-Martin

97

Mattens Jean weduwe Hekelgem

599

Meert Corneille Asse

44

Meert Egide Baardegem

701

Meert Ferdinand Hekelgem

307

Meert François Meldert

185

Meert George Strombeek

26

Meert Jean Baptiste Hekelgem

430

Meert Joseph Hekelgem

459

Meganck Augustin & Cardon Jean Aalst – Mijlbeek

452

Meganck Augustin & Cardon Jean Aalst – Mijlbeek

322

Meganck Jean Moorsel

187

Meijskens Jean Buggenhout

158

Meijts François Sint-Katherina-Lombeek

609

Merckx Pierre Moorsel

710

Meurée Louis Lillois

163

Michiels Guillaume weduwe Leefdaal

238

Michotte Dieudonné Geldenaken

162

Moens Antoine & consorten Herdersem

159

Moens François Moorsel

690

Mommaerts J. F. Neerijse

614

Monniken Asse

281

Monniken Asse

274

Monniken Baisy

330

Monniken Bertem

295

Monniken Borchtlombeek

282

Monniken Brussel

4

Monniken Brussel

3

Monniken Court-Saint-Etienne

236

Monniken Essene

136

Monniken Essene

423

Monniken Essene

531

Monniken Essene

448

Monniken Essene

285

Monniken Essene

286

Monniken Essene

265

Monniken Essene

137

Monniken Essene

271

Monniken Gaasbeek

156

Monniken Hekelgem

68

Monniken Hekelgem

10

Monniken Hekelgem

275

Monniken Hekelgem

298

Monniken Hekelgem

287

Monniken Hekelgem

91

Monniken Hekelgem

67

Monniken Hekelgem

267

Monniken Hekelgem

2

Monniken Hekelgem

458

Monniken Hekelgem

266

Monniken Hekelgem

458

Monniken Hekelgem

237

Monniken Hekelgem

157

Monniken Liedekerke

84

Monniken Liedekerke

447

Monniken Mazenzele

280

Monniken Meldert

181

Monniken Meldert

192

Monniken Meldert

193

Monniken Neerwaver

120

Monniken Sint-Katherina-Lombeek

360

Monniken Sint-Katherina-Lombeek

446

Monniken Sint-Kwintens-Lennik

481

Monniken Sint-Kwintens-Lennik

283

Monniken Sint-Kwintens-Lennik

294

Monniken Ternat

261

Monniken Ternat

451

Monniken Veltem

290

Monniken Waver

278

Monniken Waver

279

Monniken Waver

277

Monsieur Jean Herdersem

533

Moreau Pierre Joseph Biez

303

Moureau Balthasar Noirmont

497

Moureau Jacques Roux-Miroir

587

Munck Pierre weduwe Asse

32

Muylaert Adrien weduwe Herdersem

390

Muylaert Jean Baptiste Herdersem

176

Nerinckx François kinderen Sint-Kwintens-Lennik

341

Paridaens Charles Bever

464

Paridaens Michel Hekelgem

487

Parmentier Jean François Buggenhout

648

Pauwels Jean Baptiste Hekelgem

607

Pauwels Pierre François Hekelgem

296

Petit Jean Louis Glabais

389

Pezé Philippe weduwe Merchtem

116

Philipkin Baardegem

649

Philipkin Baardegem

563

Philipkin Baardegem

588

Philipkin Wauthier Buggenhout

652

Philips Pierre Buggenhout

449

Pieret Gery Maransart

96

Pieret Géry Maransart

306

Pieters Jean Baptiste Herdersem

623

Pieters P. Jean Zellik

50

Pigeolet Jean Charles Baisy

9

Plas François weduwe Essene

327

Plas François weduwe Hekelgem

405

Plas Gerard weduwe Essene

179

Plas J. Mazenzele

75

Plas J. François weduwe Asse – Asbeek

46

Plas Jean Baptiste Brussegem (Ossel)

221

Plas Josse Asse

616

Plas Pierre Ternat

14

Raes Thomas & Lensens Gilles Kinderen Hekelgem

357

Regaert L. J. Wetteren

695

Robijns Félix Meldert

625

Robijns Joseph Hekelgem

480

Robijns Laurent Meldert

182

Robijns Martin weduwe Hekelgem

210

Roelandt Pierre Merchtem

508

Roelants Pierre Merchtem

665

Roggeman Josse kinderen Hekelgem

319

Roggeman Peeter Hekelgem

604

Rollier Jean weduwe Denderleeuw

234

Rollier Pierre Joseph Essene

131

Ronsberg André Moorsel

183

Roodemont Guillaume Meldert

586

Rooms Josse & Muylaert Charles weduwen Herdersem

594

Rubens Nicolas Neerwaver

394

Sans Pierre Mazenzele

48

Sas Charles Zellik

89

Sas P. Charles Zellik

65

Sas ‘t Corneille Asse

12

Schaumans weduwe Zellik

45

Scheers Guillaume weduwe Tervuren

571

Schepper Asse

13

Schoon Benoit Hekelgem

254

Schoon J. Hekelgem

416

Schoon Jacobus Hekelgem

5

Schoonjans Jacques & Jean Iddergem

440

Schoonjans Peeter Amandus weduwe Iddergem

230

Schorens Jean Oordegem

463

Schots François Tildonk

418

Schuddingh Gilles Herdersem

354

Schutijzer François Aalst – Mijlbeek

334

Segers Pierre Jean Herdersem

98

Seghers Henry Buggenhout

174

Seghers weduwe Brussegem

340

Seghers weduwe Merchtem

340

Simoens Joseph Meldert

635

Simon Charles Joseph & Pigeolet Marie Adrienne Lillois

167

Simon Joseph Baardegem

725

Singelijn Pierre Aalst – Mijlbeek

325

Sonck Antoine Ninove

366

Sonck François & Van De Velde Henry Erembodegem

205

Sonck Joseph Iddergem

218

Spinoy Jean Moorsel

682

Stallaert François Laken

305

Steijlemans Cornelius Teralfene

472

Steppe Charles – weduwe Camermans Essene

59

Steppe Joseph Bernard Iddergem

419

Stevenheijns Jacques Moorsel

692

‘T Kint Gaspard Petrus Sint-Katherina-Lombeek

425

Tas Jean Herdersem

216

Theus François Merchtem

339

Thiry Charles Longueville

363

Thumas Antoine Joseph Grez

592

Tillemans Martin Braine l’Alleud

47

Timmermans François Zellik

170

Timmermans Jean Baptiste Hekelgem

384

Timmermans L. Zellik

93

T’Kint Gaspard Hekelgem

345

T’Kint Thomas Welle

209

Tombeur Pierre Leefdaal

443

Trougnez Questionne Neerwaver

392

Uyttenhove Adrien Herdersem

371

Uyttersprot Jean Meldert

355

Uyttersprot Jean & consorten Meldert

200

Uyttersprot Pierre Jean Herdersem

590

Valériane Joseph Tourinnes-les-Ourdons

579

Van Benede ? Laken

70

Van Bever Judo Laken

149

Van Bever Pierre Merchtem (Hamme)

220

Van Bever Pierre Wemmel

220

Van Bever Sebastien Groot Bijgaarden

351

Van Bever Sebastien Zellik

351

Van Biesen Jean François Meldert

502

Van Biesen Joseph Merchtem

103

Van Biesen Joseph Opwijk

103

Van Biesen Philippe & Uyttersprot Jean Baardegem

222

Van Boxstael Cornelis Woubrechtegem

101

Van Brempt François Meldert

195

Van Brempt Jean Meldert

182

Van Brempt Jean Baptiste Meldert

657

Van Bremt Jean Baptiste Meldert

501

Van Cauter Judocus Herdersem

82

Van Coetsem Pierre Meldert

558

Van Cutsem Pierre Moorsel

707

Van Cutsem Pierre weduwe Sint-Kwintens-Lennik

488

Van Daelen Jeanne Marie Iddergem

217

Van Damme Corneille Aalst – Mijlbeek

329

Van Damme Cornelis Aalst – Mijlbeek

175

Van Damme Judo Opwijk

117

Van De Maele Amand Erembodegem

678

Van De Perre André Hekelgem

602

Van De Perre Benoit & consorten Moorsel

219

Van De Perre Judocus Hekelgem

601

Van De Putte Philippe Hekelgem

135

Van De Velde Gillis Hekelgem

327

Van De Velde Jean Meldert

574

Van De Velde Jean Baptiste Buggenhout

173

Van De Voorde Gillis weduwe Onze-Lieve-Vrouw-Lombeek

150

Van De Wijngaerde Jean Baptiste Oordegem

213

Van De Wijngaert Pierre Aalst – Mijlbeek

337

Van Den Abeele Adrien Smetlede

552

Van Den Abeele Bernard Smetlede

276

Van Den Abeele Pierre Impe

260

Van Den Bergh Jean Baptiste Essene

526

Van Den Bergh Michel Hekelgem

551

Van Den Bossche François Essene

598

Van Den Bossche Jean Hekelgem

384

Van Den Bossche Pierre Hekelgem

251

Van Den Bossche Pierre & consorten Essene

402

Van Den Broeck Pierre weduwe Meldert

565

Van Den Brouck Pierre Teralfene

506

Van Den Bruel Charles Sint-Agatha-Berchem

377

Van Den Cruys weduwe Asse

73

Van Den Eeckhaut & consorten Meldert

499

Van Den Eede Joseph Laken

123

Van Den Eede Josse Baardegem

726

Van Den Hout François Asse

332

Van Den Houte kinderen Asse

312

Van den Houten Jean Hekelgem

411

Van Den Plas Maria Anna Leefdaal

436

Van Den Stock Michel Asse

53

Van Den Weyngaert Michel Hekelgem

327

Van Der Borght Jean Hekelgem

382

Van Der Borght Jean Teralfene

369

Van Der Borght Jean Baptiste Moorsel

712

Van Der Borght Pierre Moorsel

581

Van Der Borght weduwe Ternat

62

Van Der Hasselt Jean Baptiste Laken

74

Van Der Hasselt weduwe Zellik

81

Van Der Heijden François Sint-Agatha-Berchem

264

Van Der Helckt François Kobbegem

245

Van Der Linden Peter Beigem

25

Van Der Linden Pierre Beigem

656

Van Der Maelen Judocus Itterbeek

659

Van Der Maelen Philippe Leefdaal

268

Van Der Maelen Pierre Jean Iddergem

223

Van Der Meersch Josse weduwe Herdersem

353

Van Der Meersche Josse, Pierre & Jean Moorsel

33

Van Der Moortel Guillaume Malderen

397

Van Der Moortel Jacques Malderen

300

Van Der Perre Charles Gooik

288

Van Der Perren Michel Hekelgem

504

Van Der Perren Peeter Hekelgem

503

Van Der Steen Adrien Herdersem

521

Van Der Steen François Herdersem

560

Van Der Steen Gérard Meldert

575

Van Der Steen Pierre Moorsel

687

Van Der Straeten Pieter Herdersem

576

Van Der Straeten Simon Zellik

64

Van Der Veken Jean Baptiste Neerijse

491

Van Der Vincken Roel Herdersem

589

Van Diest Louis Waver

391

Van Driessche Jean Baptiste Erembodegem

675

Van Durme Jean Wambeek

387

Van Durme Jean Wetteren

697

Van Essche Josse Herdersem

370

Van Essche Philippe weduwe Herdersem

534

Van Geert Jean & Gerard Herdersem

94

Van Goethem Pierre François Wetteren

698

Van Grootvent Ignace Buggenhout

180

Van Gucht Adrien Merchtem

142

Van Gucht Jean François weduwe Buggenhout

651

Van Haenen Egide Erembodegem

676

Van Ham Jean Baptiste Merchtem

196

Van Hamme François Laken

124

Van Hamme Josse Laken

618

Van Handenhove François Aalst – Mijlbeek

344

Van Handenhove Pierre Meldert

631

Van Handenhove weduwe Aalst – Mijlbeek

333

Van Hemelrijk Adrien Buggenhout

235

Van Horenbeke Henri Gaasbeek

591

Van Houte Michel Herdersem

216

Van Houtem Henri Meldert

71

Van Houwe François Erembodegem

680

Van Houwe François Erembodegem

677

Van Hoye Gilles weduwe Herdersem

557

Van Hoymissen Théodore Merchtem

663

Van Humbeeck Guillaume weduwe Asse

58

Van Humbeeck Guillaume weduwe Mazenzele

58

Van Humbeeck Jean Mazenzele

55

Van Humbeek weduwe Zellik

63

Van Huynegem Joseph & Heremans Pierre Mazenzele

507

Van Ingelgom Jean Baptiste weduwe Londerzeel

496

Van Keer Martin & consorten Aalst – Mijlbeek

188

Van Laethem Groot Bijgaarden

77

Van Langenhove Josse Baardegem

51

Van Langenhove Josse Meldert

51

Van Langenhove Pierre Baardegem

35

Van Langenhove Pierre Herdersem

164

Van Lierde Joseph Kinderen Hekelgem

318

Van Linkebeke Gilles Herdersem

521

Van Linthout Henri Asse

669

Van Linthout Jean Baptiste Essene

270

Van Malderen Joseph Herdersem

585

Van Malderen Joseph Herdersem

644

Van Mol Jean Teralfene

427

Van Mulder Jean Baptiste Baardegem

721

Van Mulders Jean Baptiste Essene

127

Van Mulders Jean Baptiste & ? Essene

128

Van Nieuwenborg François Meldert

349

Van Nieuwenborgh Jean François Baardegem

667

Van Nieuwenhove François Buggenhout

155

Van Nieuwenhove François Hekelgem

253

Van Nieuwenhove François Liedekerke

253

Van Nieuwenhove François Teralfene

253

Van Nieuwenhove Jean Teralfene

477

Van Nieuwenhove Jean Wolvertem

453

Van Nieuwenhove Jean Baptiste Erembodegem

207

Van Nieuwenhove Joannes Hekelgem

320

Van Nieuwenhove Judocus Essene

308

Van Nieuwenhove Louis Hekelgem

385

Van Nijghem Judo Teralfene

415

Van Nijghen Adriaen Teralfene

7

Van Nijghen Adrien Hekelgem

317

Van Nuffel Adrien Meldert

153

Van Nuffel François Herdersem

628

Van Nuffel François Herdersem

214

Van Nuffel Frans & Van Nuffel Antoine weduwe Herdersem

152

Van Nuffel George weduwe Merchtem

718

Van Nuffel Jean Herdersem

231

Van Nuffel Jean Baptiste Herdersem

580

Van Nuffel Pierre Herdersem

728

Van Nuffel Pierre Herdersem

626

Van Nuffel Pierre Herdersem

626

Van Ocht Jean François Steenhuffel

702

Van Okelye Petrus Hekelgem

467

Van Olsem Josse Baardegem

700

Van Outsem Jean Baptiste Brussegem

203

Van Outsem Jean Baptiste Kobbegem

202

Van Outsem Jean Baptiste Kobbegem

201

Van Overstraeten Jean Merchtem

141

Van Ransbeeck André Buggenhout

694

Van Ransbeeck Joseph weduwe Meldert

732

Van Ransbeek Peeter Asse

529

Van Roeij Henri Meerbeek

493

Van Roy Laurent Hekelgem

537

Van Roy Laurent Hekelgem

435

Van Roy Laurent Meldert

562

Van Santen Adrien Iddergem

256

Van Seebroeck Antoine Meldert

559

Van Vaerenberg Guillaume Hekelgem

476

Van Vaerenberg Guillaume Sint-Kwintens-Lennik

289

Van Vaerenberg Jean Hekelgem

383

Van Vaerenbergh Henri Mazenzele

60

Van Vaerenbergh Jacob Hekelgem

321

Van Vaerenbergh Jean & De Reuse Judocus Teralfene

470

Van Vaerenbergh Paul Hekelgem

367

Van Vaerenbergh Pierre Hekelgem

510

Van Wemmel Jean François Buggenhout

647

Van Wilder Joseph Sint-Agatha-Berchem

518

Van Zeebroek Charles Meldert

115

Van Zeebroek François weduwe Baardegem

112

Van Zeebroek François weduwe Meldert

112

Vanderstappen Pierre Jean Merchtem

204

Vasseur François Hekelgem

539

Vasseur Martin Hekelgem

546

Velge Baudewijn Asse

15

Verbeecke David Baardegem

36

Verbeeke Jacques Oordegem

556

Verbeeken Pierre & consorten Essene

402

Verbeiren François & consorten Essene

359

Verbeken François Hekelgem

431

Verbeken Pierre Joseph Essene

716

Verbelen François & Bogaerts Stéphanus Laken

125

Verberckmoes François Herdersem

727

Verdoodt Benoit Hekelgem

520

Vereertbruggen Pierre Merchtem

197

Verhaegen Gilles Meldert

573

Verhasselt François weduwe Sint-Agatha-Berchem

368

Verhavert Jean & anderen Herdersem

118

Verheyden Jean Kraainem

311

Verheyden Jean Kraainem

291

Verhulst Peeter Buggenhout

650

Verl(e)ijsen Pierre Hekelgem

600

Verleijsen André & consorten Aalst – Mijlbeek

335

Verleijsen Josse & consorten Aalst – Mijlbeek

342

Verleijsen Pierre & consorten Meldert

346

Verleysen Jean Hekelgem

432

Vermoesen Antoine Herdersem

622

Vermoesen Guillaume Essene

438

Vermoesen Jean Baptiste Hekelgem

512

Vermoesen Philippe Asbeek

16

Vermoesen Philippe Asse

16

Vermoesen Philippe Essene

16

Verschueren Jean Baptiste Meldert

187

Verspecht Jacob Merchtem

143

Vertongen Amand Hekelgem

717

Vertongen Jean Hekelgem

362

Vertongen Passchier & De Leeuw Jacques Hekelgem

356

Vinck Jean Baptiste Essene

313

Vinckx Martin Sint-Agatha-Berchem

241

Vivé A. Wetteren

696

Vonck Jean Baptiste Hekelgem

362

Vonck Josse Hekelgem

541

Vonck Judo & consorten Hekelgem

364

Vonck Marie Thérèse Hekelgem

367

Vonck Pierre & consorten Erembodegem

321

Vonck Pierre & consorten Hekelgem

321

Vrankart weduwe Asse

72

Wambacq weduwe Essene

129

Waters Jean Baptiste Neerwaver

393

Wauters weduwe Zellik

80

Weeckers Guillelmus Sint-Katherina-Lombeek

61

Wijs Philippe Joseph Baulers

302

Willems Jean Meldert

572

Willems Jean Moorsel

686

Wilmart Pierre Opgeldenaken

522

Zeghers David Sint-Kwintens-Lennik

191

Zuenens Philippe weduwe Sint-Laureins-Berchem

361


Familiegeschiedenis familie Schoon

Na lang dralen, er zijn nog stapels documenten in de archieven te onderzoeken, heb ik dan toch maar de knoop doorgehakt, en ben ik overgegaan tot het samenstellen van een geschiedenis van de familie Schoon. Dit artikel mag men dan ook beschouwen als een 1ste versie, bij leven en welzijn hoop ik nog een bijgewerkte versie te publiceren voor het jaar 2020.

Een eerste probleem dat zich stelde; wordt het een kwartierstaat? Als men reeds 11 generaties ver is, en stel dat men alle personen kan traceren, komt men op een totaal van 2048 personen, dat was wat veel voor een artikel. Indien men in de plaats een parenteel zou nemen van de stamvader, zou het aantal nog veel hoger oplopen, de meeste gezinnen hadden vroeger meer dan 2 kinderen!

Na rijp beraad besloot ik dan een gemengde stamboom samen te stellen van alle naamdragende leden van de familie, vanaf de oudst gekende voorouder in een rechte dalende mannelijke lijn tot het begin van de 20ste eeuw en hun aangetrouwde familie.

Eerst een woordje over de betekenis van de achternaam Schoon.

“Schoon, Schoonen, Schoons, … naar de fysieke schoonheid en aantrekkelijkheid”: mooi. Vermeldingen in vroegere tijden; 1280 Bedda Scone, Ieper; 1398 Marie Scoons, Heule; 1463 Jan Schonen, Genk[1].

Volgens de gegevens gebaseerd op het rijksregister van 1998 waren er 94 naamdragende personen in België[2]. Wereldwijd vindt men de naam Schoon voornamelijk terug in België, Nederland, het noorden van Duitsland en Noord Amerika[3].

Onze tot op heden oudst gekende voorvader was afkomstig uit Essene en noemde:

I. NICOLAUS SCHOON. (zijn voornaam werd in het doopregister Nicolai gespeld)

Nicolaus huwde met Maria De Rouwe te Essene voor 1607. Uit dit huwelijk ontsproten de volgende kinderen:

1-    Anna Schoon. Zij werd gedoopt op zondag 17 juni 1607 te Essene. Dooppeter was Gerardus Eekhout en meter Anna Keleghem.

2-    Petrus Schoon. hij werd gedoopt op zondag 14 februari 1610 te Essene. Peter was Gerardus Eeckhout en meter Petra Vranckx. Hij stierf vermoedelijk zeer jong, zie zijn broer Petrus geboren in 1614.

Petrus zijn dooppeter Gerardus Eeckhout, werd als baljuw opgetekend. Een teken dat ze banden hadden met notabelen? In Brabant waren er geen baljuws, zodat hij in Vlaanderen verbleven moet hebben. Door een gelukkig toeval las ik een artikel over pastoor Peeter De Vleeschoudere te Teralfene die in het jaar 1641 een conflict had met baljuw Machiel Eeckhout. Was Gerardus Eeckhout zijn vader? Goed mogelijk, in die tijd werden dergelijke ambten vaak doorgegeven van vader op zoon[4]. Teralfene was toen geen dorp van het hertogdom Brabant, maar behoorde tot het Land van Aalst.

3-    Catharina Schoon. Zij werd gedoopt op donderdag 2 februari 1612 te Essene. Peter Gerardus De Witte en meter Anna (De) Rouwe.

4-    Petrus Schoon (zie II)

5-    Adrian Schoon. Hij werd gedoopt op woensdag 28 maart 1618 te Essene. Peter Franciscus De Reu en meter Adriana De Witte.

6-    Elisabeth Schoon. Zij werd gedoopt op donderdag 21 mei 1620 te Essene. Peter Nicolaus Meert en meter Elisabeth Cutsems.

7-    Paulus Schoon. Hij werd gedoopt op zondag 30 januari 1622 te Essene. Peter Paulus Van Varenberghe en meter Magdalena Ontsem.

II. PETRUS SCHOON.

Petrus werd gedoopt op zondag 16 maart 1614 te Essene. Peter Nicolaus De Reus en meter Anna De Reus.

Hij groeide op te Essene en op 26-jarige leeftijd huwde hij met Maria Gillisjans, dochter van Hendrik en Joanna Janssens, de pachter van het “Hof te Pullewouwe”, gelegen op de grens tussen Asse en Essene, tussen twee grote wegen, enerzijds de oude baan naar Ninove en anderzijds de Pullewouwestraat. Voor verdere informatie over de familie Gillisjans verwijs ik graag naar “Stamboom van de familie Gillisjans alias Van Pullewouwe” samengesteld door Marc Gillisjans. De ondertrouw vond plaats op zondag 30 december 1640 te Essene. Het kerkelijk huwelijk volgde een jaar later op zaterdag 2 februari 1641 te Essene. Getuigen bij hun huwelijk waren Cornelius Gillisjans (+ 1654) en Franciscus Van den Abeele et Alijs. Cornelius Gillisjans was ook getuige bij het huwelijk van Nicolaus Gillisjans met Joanna Van Cortenbergh op 4 november 1642 te Essene.

Waar ze na hun huwelijk te Essene gingen wonen zal verder onderzoek moeten uitwijzen.

Kinderen geboren te Essene:

  1. Petronella Schoon. Zij werd gedoopt op Tweede Kerstdag, woensdag 26 december 1640 te Essene. Peter was Judocus vanden Abeele (broer van Franciscus?) en meter Schoen Petronella.
  2. Franciscus Schoon. Hij werd gedoopt op woensdag 2 april 1642 te Essene. Peter Franciscus Van den Abeele et Alijs en meter Catharina Frederix. Hij overleed jong op 25-jarige leeftijd en werd begraven op dinsdag 1 februari 1667 te Hekelgem.
  3. Arnoldus Schoon. Hij werd gedoopt op maandag 1 februari 1644 te Essene. Peter was Arnoldus van de Putte en meter Judoca Dedemaecker.
  4. Anna Schoon. Zij werd gedoopt op maandag 19 november 1646 te Essene. Peter Stephanus Meerte en meter Anna Cornelis.
  5. Joanna Schoon. Zij werd gedoopt op donderdag 14 november 1647 te Essene. Peter Joannes Schoon en meter Anna Cortvrint.

Na de geboorte van Joanna Schoon verhuizen ze naar Hekelgem waar ze zeker al verbleven voor de geboorte van hun volgende kind, februari 1650.

Hun nieuwe woonst was gelegen “aen de abdije”, thans langestraat, bijna in het verlengde van de huidige Boekhoutstraat, op de Popp-kaart aangeduid als de afspanning “De Valck”[5]

Hierna volgen enkele aantekeningen uit de jaren voordat hij verhuisde van Essene naar Hekelgem:Alleen het woonhuis zal uit steen opgetrokken geweest zijn, zoals toen gebruikelijk, en de dienstgebouwen zoals stallen en bergplaatsen, uit zware houten geraamten met een rijshouten opvulling dat met leem bepleisterd werd, dit alles onder een dak bedekt met stro. De reden van hun verhuis zal wel nooit opgehelderd worden maar vermoedelijk zullen de onzekere voorgaande jaren een grote rol gespeeld hebben. Was er reeds bewoning voordien op deze plaats of heeft Petrus Schoon dit onderkomen zelf gebouwd, verder onderzoek zal dit moeten ophelderen!

Door de Vrede van Munster was er in 1648 een einde gekomen aan twee oorlogen: de Tachtigjarige Oorlog tussen de opstandelingen in de Nederlanden en Spanje (Habsburg), en aan de Dertigjarige Oorlog tussen een groot aantal andere Europese landen. Daar wij steeds als het slagveld van Europa bestempeld worden, kon het moeilijk anders of we hadden toen ook weer prijs.

-       1645 – Op de vlucht voor Franse soldaten baarde te Teralfene, Petronella Tijs uit Meigem, een zoon[6].

-       In 1645 roofden de Franse troepen vooral het vee op de pachthoeven van de abdij; men schatte toen de aangebrachte schade op 10 000 gulden. Maar de abdij zelf bleef gespaard[7].

-       In 1645 kwamen de Fransen nogmaals op het grondgebied van Aalst en roofden er veel vee. Zij verkochten een koe voor zes stuivers en een schaap gaven zij voor een pijp tabak, schreef Odo Cambier[8].

-       1648 – 1650. De pest woedde te Teralfene alsook de zwarte pokken en kinderziekten[9]. In de omliggende gemeenten trof men gelijkaardige toestanden aan.

Kinderen geboren te Hekelgem:

6-    NN Schoon, levenloos geboren. Hij werd gedoopt op donderdag 3 februari 1650 te Hekelgem.

7-    Joannes Schoon. (zie III).

8-    Petrus Schoon. Hij werd gedoopt op woensdag 21 april 1655 te Hekelgem. Peter was Petrus Van Rampelberch en meter Maria Eeckhout.

Als Petrus Schoon 57 jaar was stierf zijn echtgenote Maria Gillisjans en werd ze begraven te Hekelgem op donderdag 16 juli 1671. Petrus werd zelf net geen 74 jaar en werd begraven te Hekelgem op vrijdag 20 februari 1688.

III. JOANNES SCHOON.

Joannes werd gedoopt op oudejaarsdag, woensdag 31 december 1653 te Hekelgem. Peter was Judocus Arijs en meter Beatrix Coen (+ Essene 15 februari 1672), Beatrix Coen was de echtgenote van Mattheus Gillisjans (+ Essene 7 april 1669) die huwden op 4 oktober 1641 te Essene.

Als 17-jarige verloor Joannes reeds zijn moeder en als 26-jarige huwde hij te Hekelgem op woensdag 10 januari 1680 met de 40-jarige weduwe van Franciscus De Pauw, Judoca Van Ni(eu)wenhove (o Teralfene donderdag 24 februari 1639), dochter van Joannes en Petrina Van Langenhove.

Vermoedelijk was het een verstandshuwelijk uit bittere noodzaak. De Vrede van Nijmegen was dan wel gesloten op 11 augustus 1678 maar de oorlogsschade zal vermoedelijk niet hersteld geweest zijn zoals blijkt uit enkele aantekeningen uit die tijd.

-       Sept. 1677. Een afdeling Franse soldaten die in Ninove en omgeving gelegerd waren, deden een uitval naar Vilvoorde. Op hun doortocht te Teralfene, vertrapten en verwoestten zij alles wat hen in de weg stond. De bevolking van Teralfene vluchtte, pastoor De Vleeschoudere en de baljuw Arnoud Cortvrint zochten een onderkomen in het nabij gelegen klooster der Karmelieten van Muylen in Liedekerke[10].

-       12 sept. 1677. Pastoor De Vleeschoudere van Teralfene verblijvende te Muylen, Liedekerke tekende aan: “die spoliatonis Mulensis”. Ter Muylen werd die dag geplunderd als nooit te voren. Arnoud Cortvrint, de baljuw, werd vermoord. De pastoor verloor voor meer dan 100 gld. aan klederen, lijnwaad, beddegoed, tinwerk, geld, enz[11].

-       Voorjaar 1678. Inhet begin van 1678 vielen in de Sint-Corneliusabdij van Ninove twee regimenten Franse dragonders binnen die het graan van de schuur verbrandden en het gedorste graan opzakten[12].

Na hun huwelijk waren er opnieuw schermutselingen in de omgeving:

-       18 januari 1684. In 1684 werd er 2000 man ruiterij en voetvolk gelegerd in Asse en omstreken aangevoerd door maarschalk de Boufflers. Op 16 en 17 jabuari 1684 worden een aantal dorpen, waaronder Hekelgem, door de Fransen platgebrand. De vrijheid van Asse (80 huizen en de kerk) werd bijna volledig platgebrand[13].

Maar terug naar het eerste huwelijk van Judoca, de weduwe bracht uit haar eerste huwelijk 5 kinderen mee, er waren toen reeds twee kinderen overleden.

Kinderen van het eerste bed geboren te Teralfene:

1-    Petronella De Pauw. Zij werd gedoopt op dinsdag 17 juni 1664 te Teralfene. Peter Franciscus Van Den Broeck en meter Petronella Van Langenhove. Zij huwde op 23 september 1701 met Van Eygem Joannes (o Teralfene 9 september 1657) en overleed te Teralfene op 7 oktober 1726.

2-    Joannes De Pauw. Hij werd gedoopt op woensdag 17 maart 1666 te Teralfene. Peter was vermoedelijk Joannes Van Den Broeck en meter Catharina Van Langenhove.

Na de geboorte van Joannes voorjaar 1666 en voor de geboorte van Catharina in het voorjaar van 1669 verhuisde Franciscus De Pauw van Teralfene naar Hekelgem. Weer tijdens een woelige periode, zie de aantekeningen:

-       3 maart 1668. Een Franse eenheid van ongeveer 50 man vechten in en om de kerk van Meldert. Op 9 maart werd de kerk van Meldert terug gewijd door proost Em. Van Hoyvorst. De kerk was door het bloedvergieten ontwijd[14].

-       15 maart 1668. Franse garnizoensoldaten drongen ’s nachts de abdij binnen, zij kwamen tot in de slaapkamer van proost Emiliaan van Hoyvorts die zij beroofden en mishandelden. Het klooster werd geplunderd en slechts de kerk bleef gespaard.

-       1668 – 69. De pest woedde op verschrikkelijke wijze in alle West-Brabantse dorpen[15].

Kinderen van het eerste bed geboren te Hekelgem:

3-    Catharina De Pauw. Zij werd gedoopt op donderdag 28 maart 1669 te Hekelgem. Peter was Laurentius De Dreve en meter Catharina Van Den Bergh. Zij huwde 3 maal, bij haar laatste huwelijk was ze 42 jaar. Zij huwde de laatste keer te Hekelgem op 5 mei 1711 met Egidius Vinck.

4-    Adrianus De Pauw. Hij werd gedoopt op dinsdag 11 augustus 1671 te Hekelgem. Peter was Adrianus Van Nieuwenhove en meter Maria Gysens. Overleed heel jong.

5-    Michaël De Pauw. Hij werd gedoopt op zondag 28 augustus 1672 te Hekelgem. Peter was Michaël Van Nieuwenhove en meter Maria De Pauw.

6-    Petrus De Pauw. Hij werd gedoopt op donderdag 31 oktober 1675 te Hekelgem. Peter was Petrus Van Den Broeck en meter Catharina Wynant. Hij was tevens de dooppeter van Petrus-Emmanuël Schoon op 25 december 1712 (zie verder).

7-    Adrianus De Pauw. Hij werd gedoopt op zondag 8 januari 1679 te Hekelgem. Peter was Adrianus Cobbaut en meter Joanna De Biscop.

Op 8 september 1679, acht maanden na de geboorte van het zevende kind overleed Franciscus De Pauw, nadat ze minder dan 16 jaar het wel en wee met elkaar hadden gedeeld (huwelijk te Teralfene maandag 30 juni 1663).

Judoca huwde 4 maanden later, woensdag 10 januari 1680 te Hekelgem, met Joannes Schoon. Getuigen bij hun kerkelijk huwelijk waren, Egidius Vermoesen en Andreas Zeghers. Beide personen ondertekenden ook de huwelijksakte die drie dagen voor hun huwelijk door pastoor Van Den Nest te Hekelgem opgesteld werd. Tekst van de akte zonder aanpassing van de oude spelling:

Huwelijksakte van Joannes Schoon met Judoca Van Niwenhove op 7 januari 1680.

“Op heden desen sevensten januarij van den jaere dusent ses hondert tachentich syn voor my …. Pastoor in Hekelghem ende ghetuyghen ondergenoempt, ghecompareert in eyghen persone, Jan Schoon sone Peeters ende Josyne Van Nieuwenhove, weduwe van wylent Francoys De Pauw, dewelcke synde van intentie om met malkanderen te kommen inden hauwelycken staet, hebben met malkanderen ghecontracteert, soo sy doen mits desen te weten, dat den lanxtlevende van hunne beyden sal gheven aen elck van de vyf kinderen achter ghelaeten by Francoys De Pauw, als wanneer sy sullen kommen tot eenen gheapprobeerden staet, de somme van veertien ponden grooten eens voor hunnen uytstel. Item dat de lanxtlevende sal verobligeert syn, elck kindt eerlyck te onderhouden van kost ende kleederen tot den ouderdom van achtien jaeren. Item elck kindt laeten scholen gaen om te leeren lesen ende schrijven. Item is conditie dat waer het sacke datter eenighe kinderen ofte kindt vande vyf quaeme te sterven, soo sal de voorseide somme van veerthien ponden kommen te sterven op de overblijvende kinderen. Item is conditie dat haere vyf kinders te weten van Francoys De Pauw en Joosyn Van Niwenhove naer de doot van hunne moeder sullen ghenieten ende ghebruycken eenen sekeren (h)oplochtinck gheleghen binnen Teralphene, groot een dachwant en elf roeden, oost ‘sHeren straete, suyt de weduwe Jan De Bolle, west de weduwe Peeter De Bolle, noort Hendrick (F)einen, in sulcker voeghen dat de voorseide vyf kinderen terstont naer de doot van hun moeder sullen kommen in het ghebruyck van den voorseide hoplochtinck ende hopstaeken die daer alsdan sullen op ghevonden worden sonder daer voren iet te moeten betaelen.

Aldus ghedaen ende ghecontracteert ten daeghe ende jaeren als boven voor my M. Van Den Nest pastoor in Hekelghem ende Gillis Vermoesen ende Andries Seghers als ghetuyghen hier over gheroepen ende ghebeden.

Dit is het merck “&” van Jan Schoon die ghevraeght synde of hy cost schrijven, heeft gheseyt “neen”. Get. Joosyn Van Niwenhove, M. Van Den Nest – pastoor in Hekelghem, A. Seghers en Gillis Vermoesen. 1680.”

Uit het voorgaande blijkt dat de weduwe zeker niet onvermogend was en dat de kinderen een opvoeding gingen krijgen die boven het gemiddelde voor die tijd uitsteeg. Judoca schonk haar tweede man, Joannes Schoon, nog een kind in haar 41ste levensjaar.

Kind van het tweede bed geboren te Hekelgem: Cornelius Schoon. (zie IV).

Op 79-jarige leeftijd begroef Judoca haar 14 jaar jongere tweede man, Joannes Schoon. Hij werd begraven te Hekelgem op woensdag 20 juli 1718. Judoca Van Nieuwenhove moet een taaie tante geweest zijn, zij overleefde hem nog 11 jaar en werd begraven enkele dagen voor haar 90ste verjaardag te Hekelgem op 17 januari 1729.

IV. CORNELIUS SCHOON.

Cornelius werd gedoopt op woensdag 18 december 1680 te Hekelgem door pastoor Van de Nest. Zijn dooppeter was Cornelius Asselman en meter was Catharina Wijnant. Hij groeide op te Hekelgem en huwde als 26-jarige op zondag 13 februari 1707 te Teralfene met de 5 jaar jongere Judoca Pauwels (o Teralfene zaterdag 6 oktober 1685). Judoca was de dochter van Judocus en Judoca Van Den Broeck die huwden te Teralfene op 25 augustus 1668. Getuigen bij het huwelijk van Cornelius en Judoca, Joannes Schoon, vader van de bruidegom en Adrianus De Bolle.

Kinderen in het gezin Cornelius Schoon – Judoca Pauwels:

1-    Judoca Schoon. Zij werd gedoopt op vrijdag 9 december 1707 te Hekelgem. Peter Judocus Pauwels, haar grootvader, en meter Judoca Van Nieuwenhove, haar grootmoeder. Zij huwde met Petrus Elskens.

2-    Joannes Baptist Schoon. Hij werd gedoopt op zaterdag 12 juli 1710 te Hekelgem. Peter Joannes Schoon, zijn grootvader, en meter Catharina Pauwels.

3-    Petrus Emmanuël Schoon. (zie V)

4-    Joanna Petronella Schoon. Zij werd gedoopt op vrijdag 18 oktober 1715 te Hekelgem. Haar dooppeter was Joannes Blondeel en haar meter Petronella Pauwels.

5-    Joanna Catharina Schoon. Zij werd gedoopt op dinsdag 21 juni 1718 te Hekelgem. Peter Thomas Gregoir en meter Catharina De Pauw.

6-    Francisca Petronella Schoon. Zij werd gedoopt op zaterdag 14 juni 1721 te Hekelgem. Peter Franciscus Van Nieuwenhove en meter Petronella Camberlijn.

7-    Josephus Schoon. Hij werd gedoopt op donderdag 17 februari 1724 te Hekelgem. Peter Judocus Pauwels, zijn grootvader, en meter Petronella Pauwels.

8-    Jacobus Schoon. (zie V b)

In het jaar 1757, Cornelius was toen 76 jaar, overleed zijn echtgenote Judoca en werd ze begraven op maandag 13 juni 1757 te Hekelgem. Hijzelf overleefde haar 9 jaar en werd begraven op vrijdag 22 augustus 1766 te Hekelgem.

Cornelius Schoon had een goed draaiend landbouwbedrijf. Dit kunnen we afleiden uit zijn gegevens die ik vond in het belastingskohier “Hoofd en Beestgeld” uit 1747[16].

De bedragen zijn goed leesbaar maar de tekst vergt enige verduidelijking:

-       “Cornelis Schoon met sijn vrouwe” werden ieder op 2 gulden getaxeerd. Dit was het normale tarief voor een volwassen persoon van ouder dan 14 jaar.

-       “Twee kinders boven de 14 jaeren”, zelfde tarief. Daar alle kinderen, volgens hun geboortedatum in het jaar 1747 ouder waren dan 14 jaar, betekent dit dat er van zijn acht kinderen maar twee thuis meer woonden, de anderen waren reeds getrouwd of overleden.

-       “Een derde van een ploegh”, drie landbouwers gebruikten dezelfde ploeg als gemeenschappelijk bezit. Te Hekelgem waren er 8 landbouwers die een ½ ploeg bezaten en 15 met een 1/3 van een ploeg.

-       “Twee peerden”; voor een paard betaalde men hetzelfde tarief als voor een volwassen persoon, 2 gulden! Bij controle van het kohier bleken er in Hekelgem 13 landbouwers te wonen met 2 paarden, één met 3 paarden, en één, Gillis Plas van de Blakmeershoeve, met 4 paarden[17].

-       “Een veulen”, spreekt voor zich.

-       “Drije koyen”, (drie koeien).

-       “Een rent”, (een rund).

-       “Een vercken”, (een varken).

-       “Eenen nast”, bedoeld wordt hier een ast of eest voor het drogen van de geteelde hop. Dit betekent dat hij ook hopteler was.

-       “Een hartstede”, oud woord voor open haard.

-       “The(e)”, spreekt voor zich, belast aan 1 gulden per persoon per jaar.

V. PETRUS EMMANUËL SCHOON.

Petrus Emmanuël werd gedoopt op Kerstdag zondag 25 december 1712 te Hekelgem. Zijn dooppeter was Petrus De Pauw en meter Elisabeth Pauwels. Na zijn jeugd, datum onbekend, werd hij de persoonlijke bediende van de proost van de abdij Affligem, Radulphus Crucken, die de abdij leidde van 24 april 1743 tot 1 mei 1758. Hij verdiende daarmee 45 gulden per jaar[18]. Personen die tewerkgesteld werden in de abdij dienden ongehuwd te blijven. Toen hij op zaterdag 23 oktober 1751 te Brussel huwde met Joanna Petronella De Witte (o Hekelgem 8 maart 1718 – + Hekelgem 19 november 1787), dochter van Jacobus De Witte (o Meldert 7 januari 1669 – + 8 mei 1750), griffier van de abdij vanaf 1713 in opvolging van zijn vader, en Joanna Maria Clauwaert (o Hekelgem 1 oktober 1684 – + Hekelgem 31 december 1751) betekende dit het einde van zijn loopbaan in de abdij. Het echtpaar De Witte – Clauwaert waren eveneens gevestigd in de langestraat te Hekelgem[19].

Het kerkelijk huwelijk vond plaats in de kapel van het Magdalena klooster te Brussel en werd door pastoor De Cuyper ingezegend. Getuigen waren Henricus De Neck en Petrus Albertus Duprenne. De trouwers hadden vooraf dispensatie gekregen voor drie roepen.

Nadien werd Petrus Emmanuël aangesteld als schepen in de schepenbank van Affligem. Van zijn functioneren als schepen en bedezetter vond ik nog een aantekening uit het jaar 1768 inhet latijn[20].

Aliquando sustinuerunt aliqui quod nostri scabini non debeant, aut possint suscipere officium Bedesetter; circa quod contigit anno 1768, quod die 4 feb. Venerit ad praepositum nostrum questor ascanius (officier) missus â Drossardo, ut peteret ab eo, num se opponeret, si Petrus Schoon, noster scabinus poneretur Bedesetter : (habebat autem in occultis mandatis, casu quo fieret oppositio ut ab incepto desisteret) cui respondit praepositus, quod se opponeret eo, quod non satis bene utrumque officium se paterentur : sed paucis post diebus ipse Petrus Schoon venit ad praepositum, qui prius negaverat, ut in hoc consentiret, quod videns praepositus, et capto consilio aliorum, in hoc consentit.

Vertaling door Dom W. Verleyen, O.S.B., waarvoor dank.

“Af en toe hebben sommigen staande gehouden dat onze schepenen niet de functie van bedezetter moeten of kunnen op zich nemen; dienaangaande gebeurde in het jaar 1768 dat de officier van Asse, gezonden door de drossaard op 4 februari bij onze proost kwam om hem te vragen of hij er zich tegen zou verzetten indien Petrus Schoon, onze schepen, als bedezetter zou aangesteld worden. (hij had de geheime opdracht in geval dat er verzet zou rijzen af te zien van het gevraagde) aan wie de proost antwoordt dat hij er zich tegen zou verzetten daar beide functies niet voldoende met elkaar te verzoenen zijn, maar weinige dagen later komt Petrus Schoon naar de proost die eerst geweigerd had opdat hij erin zou toestemmen, waarin de proost na overweging en na de raad van anderen te hebben ingewonnen, toestemde.”

Vanaf 1725 vergaderden de schepenen in de Voorpoort van de abdij Affligem aan de vijfhoek, begin abdijstraat, het was een monumentale, drievoudige poort in arduin, “bâtie à la moderne”. Ze kostte 2 000 fl. Op het gelijkvloers was links het portiershuis, rechts de vergaderzaal van de schepenbank van Affligem, op de verdieping een ruime zolder. Sedert 1838 siert ze de voorgevel van de kerk van Merchtem[21].

Voor Petrus Emmanuël was het dus maar200 mstappen om zich naar de schepenzaal te begeven.

Tijdens de jaren dat hij voor de proostdij werkzaam was (~1740/~1750) zal hij merkwaardige zaken meegemaakt hebben, in en rond de abdij Affligem. Enkele voorbeelden uit vele, zonder aanpassing van de schrijfwijze:

1-    Joos Robyns van Nievel (Meldert) tekende op in zijn memorieboek: “In het jaar 1744 heeft het leger ghelegen op den molencauter recht over de poort van d’ Abdye van Affligem, te weten het volck van de koninginne van Hongaryen, de Hollanders, de Engelsche en de Hannoversche, te samen sterk negentigh duysent mannen ende hebben daer gelegen 13 dagen in bloyen van het coren, ende de Hollanders hebben op den 2de sinxendagh op Nievel gheplindert ses huysen omdieswille dat eenen van hun volck, in de Clerage by naer was doodt gheslagen wiens huysen syn gheweest Pauwels Gregoir, Jan Gekeer, Alexander Van der Schuren, Jan De Ridder, Joos Arys, ende Jan Willems borgemeester[22].

2-    Joos Robyns van Nievel (Meldert) tekende op in zijn memorieboek: “Den 13 juli 1745 is er eene bataille gheschiet tot Melle, tusschen Aelst en Gent, alwaer onse ghealieerde de selve hebben verlooren,  ende als dan syn de Fransche ghecomen in Aelst, ende in d’ Abdye van Affligem heester gedurende 6 à 7 weken 28 hondert ghelegen de welcke wij hebben moeten onderhouden van alles, ende de grote armé is ghetrocken voor Dendermonde, het welck gau is overghegaen ende syn dan gaen camperen langs de Schelde, alwaer sij hebben ghelegen ontrent drij weken[23].

3-    December 1745. Abdij Affligem, ses wagens houille, jder waghen wirt gerekent 3500 pont à 6 gulden ‘t 1000 (pond?), jder wagen nochtans was geladen met 10500 pont waertoe te bemercken, dat op de houilleputten het gruijs appaert lijdt op hoopen, jderen hoop wort geacht op 1000 pont, en als men wilt voor 1000 gekoght, niet tegenstaende dat sij gemeenelijck meerder sijn, maer als men eenige duijsende ponden van de groote stucken gekoght heeft dan laat men toe den wagen voorder te laden gratis met de geseijde hoopen van ’t gruijs, soo veel hij dragen kan: vervolgens een groot profijt voor die op de putten gaen koopen[24].

4-    Tijdens de Oorlogswinter van 1745-46 had de omgeving weer te lijden onder het verblijf van de Franse soldaten. Zij verstookten op een nacht, 29 januari, volgens de archieven, 2000 mutsaarden[25].

En om te besluiten een humoristische noot:

5-    De vette pastorij van Meldert. Beda Regaus sprekend over een zekeren Jacobus Presints, pastoor van Meldert die stierf op 12 december 1746, schreef: “erat pinguis, et ejus ancilla adhuc pinguior, sed non minus pingues canes et feles, propter quod Eminentissimus de Alsatia dixit: Pastoratus Meldrensis est valde pinguis”. Vertaald betekend dit: hij was zwaarlijvig, en zijn meid was nog vetter, en de honden en katten waren het niet minder; daarom pleegde Z. Em. Kardinaal de Alsatia te zeggen: “Meldert is een zeer vette pastorij”[26].

Uit dit huwelijk, Petrus Emmanuël was toen 38 jaar en zijn echtgenote Joanna Petronella 34 jaar, sproot maar één telg: Benedictus Emmanuël Schoon. (zie VI)

Petrus Emmanuël werd begraven te Hekelgem op 22 augustus 1778, hij was toen 66 jaar. Zijn echtgenote Joanna Petronella De Witte overleefde hem 9 jaar en werd begraven op 19 november 1787 te Hekelgem, 69 jaar oud.

V b. JACOBUS SCHOON.

Jacobus werd gedoopt op 6 april 1727 te Hekelgem. Peter Petrus Pauwels en meter Jacoba Pauwels. Hij groeide op in de afspanning “De Valck” als jongste van 8 kinderen. Ouder dan 40 jaar huwde hij vermoedelijk te Gooik met de 12 jaar jongere Maria Anna Barbé, dochter van Joannes en Elisabeth Abbeloos. Een zuster van Maria Anna, Elisabeth Barbé overleed te Teralfene op 7 augustus 1804.

Kinderen uit dit huwelijk:

1-    Maria Elisabeth Schoon. Zij werd gedoopt op vrijdag 1 juni 1770 te Hekelgem. Peter Petrus (Emmanuël) Schoon, haar oom, en meter Elisabeth Abbeloos haar grootmoeder. Zij stierf heel jong.

2-    Joanna Petronella Schoon. Zij werd gedoopt op zaterdag 13 juni 1772 te Hekelgem. Peter Joannes Barbé, haar grootvader en meter Joanna Petronella De Witte, haar tante.

3-    Joanna Catharina Schoon. Zij werd gedoopt op zondag 4 juli 1773 te Hekelgem. Peter DOM Joannes Baptiste Barbé, een notaris uit Brussel, en meter Joanna Catharina Schoon, haar tante.

4-    Maria Anna Schoon (zie VI b).

5-    Maria Benedicta Schoon. Zij werd gedoopt op donderdag 8 april 1779 te Hekelgem. Peter Benedictus Emmanuël Schoon, haar neef, en meter Maria Anna Verhavert. Maria Benedicta overleed in 1780 te Hekelgem.

6-    Joannes Baptist Schoon. Hij werd gedoopt op dinsdag 19 december 1780 te Hekelgem. Peter Joannes Baptist Temmerman en meter Elisabeth Barbé. Hij overleed nog hetzelfde jaar te Hekelgem.

Waar Jacobus na zijn huwelijk ging wonen heb ik tot op heden niet kunnen achterhalen. Vermoedelijk woonde hij in de omgeving van de Buycauter te Hekelgem, aan de Bellestraat?, waar hij grond pachtte van de abdij Affligem. Had de familie daar nog goederen voortkomende van zijn moeder die in Teralfene geboren was?

Volgens het “Procès-verbal d’estimation de biens affermés“[27] opgesteld voor de verkoop van de geconfisqueerde goederen van de abdij had hij een eerste perceel van 3 bunder (3 ha76 a 1 ca) landbouwgrond in huur op de “Buycauter” palende aan 1- de abdij Affligem, 2- de scheiding tussen de gemeenten Hekelgem en Teralfene, 3- en 4- ook de abdij.

Een tweede perceel van 3 dagwand 38 roeden (1 ha5 a91 ca) landbouwgrond gelegen in de “Le jardin aux choux”, vrij vertaalt “De Kooltuin?”, palende aan 1- de abdij Affligem, 2- Josse Van Varenberg, 3- en 4- eveneens de abdij.

Deze goederen werden op 17 januari 1797 verkocht door tussenkomst van een zekere burger Troussel in opdracht van de rentenier Jean Baptist Cesar Paulée, wonende in de omgeving van de place Vendôme te Parijs voor de som van f. 2171 – 5 – 0 gulden.

Het betreft hier vermoedelijk de percelen vermeld op het kadasterplan van Popp onder de nr. D 327, groot3 ha37 a 90 ca en D 332, groot 1 ha 23 a 80 ca. Als eigenaar werd in 1830 nog steeds rentenier Paulée uit Parijs vermeld.

Tijdens de schatting van de goederen was Jacobus vermoedelijk niet meer bij machte het document te ondertekenen, hij stierf enkele maanden later, zijn dochter Maria Anna tekende in zijn plaats.

In de “Zettingboek van de 20ste penning te Hekelgem van 24 december 1783″ werd hij belast op 6 bunder 2 dagwand 34 roeden land (8 ha 25 a 35 ca). Indien we de oppervlakten van de verkoop en de Zettingboek verrekenen zou dit betekenen dat hij eigenaar was van 3 ha 43 a 43 ca land te Hekelgem.

Hoe dit alles, voornamelijk zijn woonplaats, te rijmen is met de huur van de windmolen op de “enclos” van de abdij Affligem ?

Volgens het register dat in opdracht van de Franse administratie door de abdij Affligem aangelegd werd voor 17 pluviôse jaar 4 (6 februari 1796) pachtte Jacobus, van de abdij Affligem, 5 B 3 D 38 R land (7 ha 12 a 85 ca) in drie delen. Tevens had hij de windmolen van de abdij in pacht[28].

Een laatste aantekening, hij werd vermeld als bedezetter te Hekelgem in het jaar 1772.[29].

Jacobus overleed in het jaar 1797 en werd begraven te Hekelgem op woensdag 31 mei 1797. Echtgenote Maria Anna Barbé overleefde hem maar 2 jaar en overleed op dinsdag 23 juli 1799.

VI. BENEDICTUS EMMANUËL SCHOON.

Benedictus Emmanuël werd gedoopt op dinsdag 29 augustus 1752 te Hekelgem. Zijn dooppeter was R. DOM Benedictus De Witte, onderpastoor te Asse tot 30 juli 1787, en meter Judoca Pauwels (+ 1757), zijn grootmoeder langs vaderskant[30]. Hij groeide op met uitzicht op de abdij vanaf de ouderlijke woonst.

Op dinsdag 11 juli 1780 werd hij te Hekelgem als 27-jarige in de echt verbonden door pastoor Petrus De Laddersous met de 4 jaar jongere Anna Francisca Van Lierde (o Hekelgem 7 mei 1756), dochter van Jozef Cornelis Van Lierde en Joanna Catharina De Keg(h)el. Zij werd gedoopt op vrijdag 7 mei 1756 te Hekelgem. Haar vader, Josephus Cornelis Van Lierde bouwde in 1785, vijf jaar na hun huwelijk, een stenen molen[31] op de Molenberg, op de plaats waar voorheen een houten staakmolen stond.

Kinderen uit het gezin Schoon – Van Lierde:

1-    Joanna Maria Schoon (zie VII).

2-    Benedictus Schoon. Hij werd gedoopt op vrijdag 6 september 1782 te Hekelgem. Peter R. DOM Benedictus De Witte, onderpastoor te Asse tot 30 juli 1787 en meter Joanna Catharina De Keg(h)el, zijn grootmoeder. Hij huwde Maria Anna De Smet. Verdere opzoekingen zijn noodzakelijk. Benedictus overleed op donderdag 28 december 1854 te Hekelgem.

3-    Joannes Franciscus Schoon (zie VII b)

4-    Joanna Benedicta Schoon. Zij werd gedoopt op donderdag 20 oktober 1785 te Hekelgem. Peter Benedictus Emmanuël De Witte en meter Joanna Petronella Van Lierde. Zij huwde op 49-jarige leeftijd met de 54-jarige weduwenaar Joannes Bosmans (o Moorsel 28 november 1780) te Hekelgem op woensdag 18 februari 1835. Joannes huwde reeds een eerste maal te Moorsel op zaterdag 3 augustus 1816 met Anna Judoca Van Hoye (+ Moorsel 7 februari 1830). Het kerkelijk huwelijk werd ingezegend 7 dagen later op 26 februari 1835. Pastoor Reyntens noteerde: 26° februarii 1835 factis duabus proclamationibus cum dispensatione in tertia matrimonium inter se contragerunt Joannes Bosmans et Joanna Benedicta Schoon coram me infra scripto parocho proprio et testibus Petro Schoon et Dominico Bosmans. P.J. Reyntens pastor in Hekelgem.

5-    Joannes Baptist Schoon (zie VII c).

6-    Petrus Joannes Schoon. Hij werd gedoopt op zaterdag 7 juni 1788 te Hekelgem. Peter Joannes Baptist Pauwels en meter Marie Anna Barbé. Geen verdere informatie.

7-    Joannes Hubertus (Jan Hubert) Schoon (zie VII d)

8-    Catharina Jacoba Schoon. Zij werd gedoopt op vrijdag 8 juli 1791 te Hekelgem. Peter Petrus Jacobus Van Lierde (1766 – 1821) en meter Catharina Paula De Lantsheere. Zij bleef thuis wonen tot zij als 26-jarige huwde op 13 mei 1818 met de 41-jarige Joannes Baptist Vanderbeken (o Erwetegem 12 juni 1776) en wonende te Godveerdegem. De pastoor van Hekelgem noteerde in zijn register: 13 maji 1818. Factis tribus proclamationibus ordinariis matrimonio juncti sunt Joannes Baptista Vanderbeken, ex Godveerdeghem, et Catherina Jacoba Schoon coram me infra scripto, ex speciali comminam R. D. pastoris. Praesentibus testibus; Francisco Schoon et Petro D’Herde. J. B. Gemoets vicepastor in Hekelghem. Voor het burgerlijk huwelijk tekende haar broer Joannes Franciscus als getuige van de bruid.

9-    Maria Francisca Schoon. Zij werd gedoopt op zondag 16 december 1792 te Hekelgem. Peter was Franciscus Linthoudt en meter Maria Anna Van Lierde. Zij werd begraven op zaterdag 2 juni 1798 te Hekelgem, 5 jaar oud.

10- Maria Theresia Schoon, Zij werd gedoopt op zaterdag 19 april 1794 te Hekelgem. Peter was Michaël Meert en meter Joanna Maria Schoon. Als 23-jarige huwde zij, op dinsdag 22 april 1817 te Hekelgem, met de 29-jarige Egidius Clauwaert (o Hekelgem 2 juni 1787 – + Hekelgem 18 maart 1857), zoon van Franciscus (o Hekelgem 28 januari 1751 – + Hekelgem 10 januari 1798) en Joanna Brijs (o Erembodegem 20 augustus 1760 – + Hekelgem 12 november 1814). De pastoor van Hekelgem noteerde in zijn register: 22 aprilis 1818. Factis tribus proclamationibus ordinari matrimonio juncti sunt Egidius Clauwaert et Theresia Schoon coram me infra scripto parocho proprio presentibus. Testibus Egidio Wamback et Petro Van Vaerenbergh. P. De Malander pastor in Hekelghem. Zij overleed op 25 december 1874 te Hekelgem. Voor het burgerlijk huwelijk tekende haar broer Benedictus als getuige van de bruid. Volgens het kadaster van Popp woonden zij “aan de abdij” sectie A, perceel A 401 gelegen vooraan in de Fosselstraat. Maria Theresia schonk haar man 10 kinderen waarvan er 4 stierven voor ze de leeftijd van 10 jaar bereikten.

11- Petrus Emmanuël Schoon. Hij werd gedoopt op zondag 7 februari 1796 te Hekelgem. Peter was Benedictus Schoon (+ 1854) en meter Maria Anna Barbé, echtgenote van Jacobus Schoon. Petrus Emmanuël overleed op zondag 25 april 1869 te Hekelgem.

12- Petronella Schoon, geboren op zondag 27 augustus 1797 te Hekelgem. Peter was Joannes Franciscus Schoon en meter Petronella Van Mol. Petronella is overleden op woensdag 29 augustus1798 in Hekelgem, 1 jaar oud.

Benedictus Emmanuël werd thuis als enig kind van schepen en bedezetter Petrus Emmanuël Schoon en Joanna Petronella De Witte vermoedelijk welstellend opgevoed. Tevens was hij de kleinzoon en neef van de griffiers van de abdij Affligem. Dit maakte van hem een aantrekkelijke partij en zal dan ook wel de reden geweest zijn dat hij op 25-jarige leeftijd met de dochter van de zeer welstellende onafhankelijke molenaar Van Lierde huwde in het jaar 1780. Dit huwelijk werd ingezegend 2 jaar nadat zijn vader overleden was. In dat jaar vinden we ook zijn naam terug in een onderzoek door de bedezetters voor het aanstellen van een “rontgast” voor de bewaking van de gewassen te Hekelgem. Daaruit blijkt dat hij toen een knecht in dienst had, Hendrick Wambacq[32]. Tevens zal hij met enkele seizoenarbeiders gewerkt hebben, daar hij belast werd voor het jaar 1783 op 8 bunder 61 roeden land (10 ha 21 a 81, 8 ca)[33]. Zo een grote oppervlakte bewerken met drie volwassenen zal wel wat veel geweest zijn. Tevens kunnen wij het uitzicht van de boerderij en afspanning “De Valck” bekijken door kaarten opgesteld door Ferraris rond die tijd.  Op deze kaart werd “De Valck” getekend in het verlengde van de Boekhoutstraat, wat nu niet meer het geval is. Waren de dienstgebouwen toen links van het woonhuis gelegen? Op de gekleurde kaart kan men duidelijk zien dat achter de gebouwen er een groentetuin aangelegd was en er zich rechts een boomgaard bevond.

Vanaf het jaar 1781 tot 1797 schonk zijn echtgenote hem 12 kinderen, wat vanaf 1789 de nodige problemen zal veroorzaakt hebben in verband met de opvoeding. De omwentelingen die toen plaatsvonden zal iedereen wel kennen, toch nog enkele anekdoten over voorvallen in de omgeving:

1-    Op 3 maart 1793 werd de Franse vrijheidsboom geplant nabij de kapel aan de voorpoort van de abdij Affligem. Enige sympathisanten uit de omgeving juichten toe en bedronken zich met de soldaten in het gastenverblijf. Bij hun vertrek werden zij door de bevolking uitgejouwd[34].

2-    30 september 1793. Hollandse troepen op weg naar Maubeuge overnachten op 30 september in de abdij Affligem en de omliggende dorpen. Ze eisten voedsel. Vanaf deze maand zijn de Franse legers weer aan de winnende hand in hun strijd tegen de troepen van de coalitiepartners[35].

3-    De 11de juli 1794 vertoonden de Fransen zich terug te Affligem, zij legden zo een hoge belastingen op, dat er geen geld meer te ontlenen viel. Zelfs niet aan de hoogste interesten[36].

4-    Opstand van Jan Jozef de Meer, baron van Moorsel, tegen de bezetters[37].

5-    Bij het neerslaan door de Fransen, op 3 januari 1797, van de opstand aan de abdij van Affligem kreeg Pieter Colson, die niet tot de opstandelingen behoorde, een schot in de buik. Met veel moeite en pijn sleepte hij zich tot aan de hofstede van pachter Schoon, waar hij totaal uitgeput in de schuur neerzonk. Daar vond hem de dochter des huizes, Joanna Benedicta, 12 jaar oud, die eerst meende dat het haar vader was[38].

Voor het jaar 1796 beschikken we weer over bijkomende informatie. Volgens het register samengesteld door de abdij Affligem in opdracht van de Franse administratie voor 17 pluviôse jaar 4 (6 februari 1796) pachtte hij, van de abdij Affligem, 3 B 1 D land en weide (5 ha64 a0 ca) in vier delen. Tevens had hij de “Cambergvijver” 1 B 1 D en de “Asscherenbosch” 19 B gepacht (23 ha81 a42 ca )[39]. Benedictus zal “Cambergvijver” niet als visvijver uitgebaat hebben, vermoedelijk had men hem laten leeglopen en in gebruik genomen als een natte weide. Zie de twee achterste “Meetervijvers” te Meldert die ook als weide werden gebruikt in dezelfde periode[40]. De “Asscherenbosch” pachtte hij voor het onderhout dat in een negenjarige cyclus gehakt werd en verwerkt tot mutsaards voor het stoken van ovens en de verwarming. Het overgrote deel zal hij wel doorverkocht hebben aan anderen die niet over dergelijke houtwinning konden beschikken.

Indien we deze gegevens vergelijken met belaste oppervlakte van de 20ste penning uit 1783, en er rekening mee houden dat de “Cambergvijver” en de “Asscherenbosch” toen nog beheerd werden door de abdij geeft dit een eigen bezit van4 ha 57 a 81 ca, niet onaardig voor die tijd. Verder onderzoek zal meer duidelijkheid brengen.

Een andere bron die ons informatie verschaft over zijn vermogen is de “Gedwongen lening (Emprunt forcé), uitgevaardigd met de wet van 10 december 1795[41]”. Daar werd hij gerangschikt bij de inwoners van Hekelgem als 6de met een “Fortune apparente” van 7200 gulden en een jaarlijks inkomen van 2650 gulden. Hij werd dan ook ingedeeld in rang 12 en diende900 pond te lenen aan de Franse Staat, in klinkende munt. Later werd dit wegens bezwaarschriften van verscheidene andere “sponsors” teruggebracht tot600 pond.

Hij werd voorafgegaan, in volgorde van hun geschat vermogen, door: 1- Weduwe Van Lierde (zijn schoonmoeder – Joanna Catharina De Keg(h)el overleed een jaar later op 21 juni 1796 te Hekelgem), 15 326 gulden; 2- Benedictus De Witte (familie langs moederskant), 14 400 gulden; 3- Weduwe Bosteels, 7800 gulden; 4- Weduwe Smedt, 7600 gulden; 5- Judo Clauwaert, 7400.

Het zal voor Benedictus Emmanuël een zware last om dragen geweest zijn, een gezin van die omvang door deze woelige jaren te loodsen, zeker toen zijn echtgenote stierf op 13 september 1797, als 41-jarige moeder van een groot gezin, twee weken na de geboorte van hun laatste dochter Petronella. Hij was toen 45 jaar. Hun oudste kind, Joanna Maria, was toen 16 jaar! Wie van de familie Van Lierde het voogdijschap opnam over de kinderen dient nog onderzocht te worden. Anna Francisca haar ouders waren toen reeds overleden. Het is dan ook, zoals we later zullen zien, duidelijk waarom Jan Hubert Schoon later op de uitbating van zijn oom Petrus Jacobus Van Lierde verbleef. Andere kinderen van het gezin zullen ook na de dood van hun vader in 1808 tijdelijk opgevangen geweest zijn door de familie Van Lierde.

Benedictus Emmanuël overleed zelf op 19 maart 1808 te Hekelgem als 55-jarige als gevolg van de vele opdoffers die hij te verwerken kreeg. Hij liet een gezin achter waarvan er reeds 4 kinderen overleden waren en één, Joanna Maria, reeds gehuwd was, wat maakt dat nog7 inhet ouderlijk huis verbleven. De oudste was toen Benedictus Schoon, 26 jaar, die samen met François André aangifte deed van vader Benedictus Emmanuël overlijden op het gemeentehuis, en de jongste, Petrus Emmanuël, 14 jaar. De kinderen zullen dan verder in gemeenschap en onder voogdij de zaak draaiende gehouden hebben tot verschillende het nest verlieten. Werd de voogdij toen overgenomen door de oudste zoon Benedictus en de familie Van Lierde? Er waren toen nog vier minderjarige kinderen !

Deze levensloop toont aan dat men op zeer korte tijd van welstand in een zeer netelige positie kan terecht komen. De kinderen zijn dan de slachtoffers van deze tegenslagen en dienen met kleine riemen hun bootje varende te houden.

VI b. MARIA ANNA SCHOON.

Zij werd gedoopt op zaterdag 15 juni 1776 te Hekelgem als dochter van Jacobus en Maria Anna Barbé. Peter Petrus Barbé en meter Maria Anna Van Nieuwenhove.

Op donderdag 20 september 1798 huwde de 22-jarige Maria Anna te Hekelgem met de 23-jarige Amandus (Amand) Vertong(h)en (o Hekelgem 16 februari 1775 – + Hekelgem 17 december 1855). Hij was de zoon van Paschalis Vertonghen (o Malderen 1736 – + Hekelgem 24 februari 1802) en Petronella De Vis (o Hekelgem 13 juli 1746 – + Hekelgem 20 april 1788).

Onderpastoor P. J. Boelpaep noteerde: “Die 20 7bris 1798, sine ûna proclamatione matrimonio juncti sunt Amandus Verthonghen et Maria Anna Schoon coram testibus Antonio Cappuyns et AEgidio Van De Perre. Ita habetur: P.J.Boelpaep, vicepastor in Hekelgem.”

Volgens het register samengesteld door de abdij Affligem in opdracht van de Franse administratie voor 17 pluviôse jaar 4 (6 februari 1796) pachtte hij van de abdij, 1 D 39 R (43 a 55 ca)[42]. Het werd omschreven als “Land en hopveld waar een bakhuis en een hangaar zich op bevindt”.

We vinden Amand, als 21-jarige, een eerste maal terug bij een vechtpartij op halfoogst 1796 aan de abdij Affligem. Zijn broer Jean (Joannes) zou zelfs de opsteller van het pamflet geweest zijn dat aanleiding was voor het conflict. Dat hij toen tot de clan De Wever behoorde was vermoedelijk het gevolg van zijn woonplaats. Amand woonde op de Kwakkel, zie onder, en Gillis (Egidius) De Wever op Ten Bos, een boogscheut van elkaar[43].

In het jaar 1799 werd Amandus ingeschreven op de lijst der patentbelasting voor Hekelgem. Hij betaalde toen voor het beroep van “Epicier en détail” (kruidenier) te mogen uitoefenen[44]. Later, juni 1806, was hij ook kerkmeester te Hekelgem, hij werd vermeld naar aanleiding van de verpachting van het land van de kerkfabriek[45]. Zijn woonplaats kon ik achterhalen via het rudimentair kadaster uit 1830. Zijn huis bevond zich op de plaats genoemd “De Kwakkel”, op het perceel D 372 van de Popp-kaart van Hekelgem en had een oppervlakte van 7 a 70 ca, gelegen helemaal op het einde van de Balleistraat, waar Hekelgem aan Teralfene paalde. Tevens had hij op het perceel D 373 ernaast een hopveld van 27 a 70 ca. Op de “Steensche Meersch” achteraan de bosstraat te Hekelgem had hij ook nog een perceel weide van 20 a 80 ca, afkomstig van zijn schoonvader Jacobus?

Maria Anna Schoon overleed te Hekelgem op 29 juni 1807, 31 jaar oud, een maand na de geboorte van haar vijfde kind.

Amandus huwde nadien met Maria Theresia Hutsebaut (o 1785 – + Hekelgem 24 maart 1826) die hem ook nog vijf kinderen schonk.

VII. JOANNA MARIA SCHOON.

Zij werd gedoopt op donderdag 3 mei 1781 te Hekelgem. Peter was Josephus Van Lierde, haar grootvader en meter Joanna Petronella De Witte, haar grootmoeder.

Op 26-jarige leeftijd huwde Joanna Maria met de 21-jarige Benedictus Vertonghen (o Hekelgem 21 oktober 1786), broer van Amandus (zie boven), te Hekelgem op 26 oktober 1807. Dezelfde dag werd ook het kerkelijk huwelijk ingezegend, en de pastoor noteerde: 26 octobris 1807. Factis tribus proclamationibus ordinarius matrimonio juncti sunt Benedictus Vertongen et Joanna Maria Schoon coram me infra scripto parocho proprio praefatorum presentibus testibus Amando Vertongen et Guillelmo Callebaut. P. De Malander pastor in Hekelghem.

Volgens het rudimentair kadaster uit 1830 woonde het paar aan de Langestraat, tussen de Bosstraat en de aansluiting met Mazitsstraat, rechts van de straat richting Aalst, perceel A240 avan de Popp-kaart met een oppervlakte van4 a20 ca waar hun huis stond, het perceel land ernaast A239 amet een oppervlakte van79 a20 ca was eveneens hun eigendom. Tevens hadden zij nog een perceel op het “Weijmeersch veld”, A 325, met een oppervlakte van 56 a 50 ca en een perceel bos in de “Blereghemsche Bosch”, B 303 van 13 a.

Op 1 februari 1810, 2 ½ jaar na hun huwelijk, namen zij een van de weeskinderen Van Nuffel aan, die verpacht werden door het Bureel van Weldadigheid. Het de was de negen jaar oude Elisabeth Van Nuffel die bij hun 2 jaar verbleef, “tot 1 april 1813, en verpacht werd voor 18 gulden s’jaers”[46].

Joanna Maria overleed op 13 april 1831 te Hekelgem, ’s namiddags om half zes, op een leeftijd van 49 jaar nadat ze haar man 10 kinderen had geschonken.

Korte tijd nadien huwde de 46-jarige Benedictus opnieuw, vermoedelijk voor de geboorte van het eerste kind uit het tweede bed, te Lebbeke? met de 28-jarige Amelia Bal (o Lebbeke 1804 – + Hekelgem 22 september 1872) die ook nog 6 kinderen op de wereld zette. Het minste dat men kan zeggen is dat Benedictus een productief leven geleid heeft.

Benedictus overleed op 6 augustus 1849 te Hekelgem, op 63-jarige leeftijd, de kinderen uit het tweede bed waren toen nog allen minderjarig, het jongste was nog geen 3 jaar oud.

VII b. JOANNES FRANCISCUS SCHOON.

Joannes Franciscus werd gedoopt op dinsdag 13 januari 1784 te Hekelgem. Peter was zijn oom Joannes Franciscus Van Lierde (+ Hekelgem 25 januari 1829), en meter Maria Theresia Meert. Op 13-jarige leeftijd verloor hij zijn moeder (einde 1797), en als jongeling van 24 jaar verloor hij ook zijn vader (1808). Hij bleef achter als tweede oudste in het gezin, zijn oudste zus was reeds getrouwd. Samen met zijn broer Benedictus had hij dus de taak de zaak draaiende te houden met de zes andere kinderen die nog thuis woonden. Dit belette hem niet aan het sociale leven in de gemeente deel te nemen.

Toen in 1813 de “Societeyt Philharmonique” opgericht werd, was hij een van de stichtende leden[47], samen met o. a. zijn broer Jan Hubert en Petrus Jacobus Van Lierde, zijn oom. Dat er toen een goede verstandhouding heerste tussen de Families Schoon en Van Lierde kan men afleiden uit het feit; toen Joannes Franciscus Van Lierde, broer van hun moeder op 26 januari 1829 te Hekelgem overleed de gebroeders Joannes Hubertus en Joannes Franciscus aangifte deden van zijn overlijden op het gemeentehuis.

In 1817 huwde zijn 23-jarige zus Maria Theresia met Egidius Clauwaert, Franciscus was toen 33 jaar, en waren ze nog met zes. Een jaar later, op 13 mei 1818, huwde zijn zus Catharina Jacoba te Hekelgem met Joannes Baptist Vanderbeken (o Erwetegem 12 juni 1776) en waren ze nog met vijf.

Op 37-jarige leeftijd huwde Joannes Franciscus te Hekelgem op 24 oktober 1821 dan zelf met de 35-jarige Maria Judoca Schollaert (o Welle 22 december 1785), dochter van Adrianus en Maria Van Der Heyden uit Welle. Zij namen hun intrek in de ouderlijke woonst “De Valck”. Zes maanden later huwde zijn broer Joannes Hubertus, zie verder, zodat ze thuis terug met vijf waren.

Wat dan volgt is onbegrijpelijk. Tien maanden later werd er een levenloos kind geboren op 28 augustus 1822 om drie uur ’s morgens. Dezelfde dag werd er aangifte gedaan op het gemeentehuis en tekst luidde als volgt: “In den jaere duyzend acht honderd twee en twintig den acht en twintigsten van de maend augustus ten dry ueren naermiddag, is voor ons Joseph De Doncker, mayeur en officier van den Civielen staet der gemeynte van Hekelghem, Canton van Assche, provincie van Zuyd-Brabant gecompareerd, Joannus Franciscus Schoon, oud acht en dertig jaeren, pachter, woonachtig in Hekelghem den welken ons heeft gedeclareerd dat heden ten dry ueren van den morgen syne huysvrouwe Maria Judoca Wellekens gebaert heeft een kind van hun beyde synde van het mans geslacht, hetwelk geenen naem en heeft gehad aengesien het instantelijk is overleden. De voornoemde verklaering gedaen in de tegenwoordigheyd van Franciscus André, oud vier en veertig jaeren, veldwagter, ende van Jan Baptist Ledegen, oud ses en dertig jaeren, timmerman, beyde woonachtig in ‘t voorschreven Hekelghem, en hebben den vader ende getuygen geteekend benevens ons ende onsen secretaris desen tegenwoordigen act, naer dat den zelven hun was voorgelesen, geapprobeerd ‘t woord welk gesteld boven den negensten regel hier boven.

Getekend:J.F. Schoon, F. André, B. Ledegen, J. De Doncker, J. Dierickx.

Dit zou betekenen dat; ofwel dat Joannes Franciscus een bigamist was; ofwel dat Maria Judoca’s achternaam verkeerd opgetekend werd. Nadat ik aanvankelijk ook op het verkeerde been geplaatst werd door de aantekeningen van wijlen E. H. A. R. Van den Broeck die sprak van drie maal gehuwd, begon het mij later toch te dagen. Bij het doornemen van de huwelijksakte vond ik als getuige van de bruid haar schoonbroer, Josephus Wellekens! Heeft de opsteller van de inschrijving voor de burgerlijke stand deze akte nagekeken en is hij er dan vanuit gegaan dat dit haar broer was. Het blijft in ieder geval verbazingwekkend dat niemand van de ondertekenaars de fout opgemerkt heeft. Navorsingen naar “een” Maria Judoca Wellekens via verscheidene wegen brachten geen aarde aan de dijk. Dat beide vrouwen dezelfde voornaam hadden is ook een aanwijzing dat er iets niet pluis is. Zonder contradictoir bewijs zijn Maria Judoca Schollaert en Maria Judoca Wellekens voor mij een en dezelfde vrouw.

Een jaar later werd er opnieuw een kind geboren, Maria Joanna Schoon (o Hekelgem 14 juli 1823) waarvan verdere gegevens ontbreken, ditmaal wel degelijk als kind van Maria Judoca Schollaert. Vroeg overleden?

Drie jaar na haar huwelijk overleed Maria Judoca als 38-jarige op maandag 12 april 1824 om 3 uur ‘s morgens te Hekelgem, tien maanden na de geboorte van haar tweede kind. Toen waren ze nog met vier. Hij blijft dan als weduwenaar achter op zijn boerderij samen met twee broers en een zuster.

Zes jaar later, als 46-jarige, huwde hij op 20 oktober 1830 dan voor een tweede maal te Hekelgem met de 27-jarige Anna Maria Van Der Straeten (o Essene 14 februari 1803), dochter van Michaël (o Essene 21 augustus 1757 – + Essene 3 juli 1829) en Maria Catharina Van Brempt (+ Essene 5 oktober 1821). Zij was de jongste dochter uit een gezin van 13 kinderen. Haar beide ouders waren toen reeds overleden.

Kinderen uit dit tweede huwelijk:

1-    Joanna Maria Schoon, geboren op dinsdag 28 september 1830 te Hekelgem en overleden te Hekelgem op 29 mei 1891. Verdere gegevens ontbreken, bleef zij haar leven lang thuis wonen?

2-    Jan Baptist Schoon (zie VIII).

3-    Jan Hubert Schoon (zie VIII b).

Dan wordt het wat windstil, van de jaren die volgen vond ik toch nog enkele aantekeningen. Juni 1841 verkocht Franciscus aan de dertigjarige veldwachter, Frans Van Vaerenbergh uit de bosstraat, een half dagwand gerst voor 21 guldens en 10 stuyvers. In 1842 verkocht hij eveneens aan veldwachter Frans Van Vaerenbergh, een half dagwand hooij gerst voor 22 guldens[48]. Tevens beschikken we via de kaart van Popp om, over een schets van zijn boerderij “De Valck”. Daaruit blijkt dat de boerderij van een hoeve in U-vorm omgevormd was in een vierkantshoeve. De beide boerderijen aan de overkant van de straat waren toen eigendom van Jan Vertonghen, in de volksmond “de kwispel” genoemd.

Volgens de gegevens die bij de kaart (~1866) horen was hij toen, na de huwelijken van alle broers en zusters, alleen nog eigenaar van de hoeve, perceel A329 (10 a 60 ca); perceel A330, tuin (10 a 60 ca); perceel A331, boomgaard (10 a 20 ca) en het perceel A332, weide (37 a 90 ca). Er zal dus na de verdeling verder geboerd zijn met gepacht land. Anderzijds toont dit ook aan dat er van de ouders uit een mooie taart te verdelen viel als Joannes Franciscus deze goederen kon behouden nadat iedereen zijn deel meegenomen had. In feite verkeerde hij nog steeds in een comfortabele positie in een tijd dat de grote boerderijen, gebouwen incluis, verpacht werden.

Tien jaar later, op 21 november 1850, huwde zijn broer Joannes Baptist met Rosalia Cobbaert, zie VII c. Daarna overleed zijn broer Benedictus in 1854, en in 1856 zijn broer Joannes Baptist, later in het jaar 1863 overleed zijn broer Jan Hubert, zie VII d. Hij was toen 79 jaar en hield zich nog kranig.

Op 85-jarige leeftijd, op 10 februari 1869, moest Joannes Franciscus er dan ook het loodje bij neerleggen en liet hij zijn tweede vrouw, 66 jaar, achter in de handen van haar drie kinderen die toen respectievelijk 30, 37 en 39 jaar oud waren en ongehuwd.

Zijn echtgenote, Anna Maria Van Der Straeten, die bij haar zoon blijven inwonen was (zie verder) overleed 5 jaar later te Hekelgem op maandag 26 oktober 1874.

VII c. JOANNES BAPTIST SCHOON.

Hij werd gedoopt op woensdag 28 februari 1787 te Hekelgem. Peter was Joannes Baptist Van Lierde en meter Petronella De Keg(h)el. Hij huwde op 21 november 1850 op 63-jarige leeftijd met de 41-jarige Rosalia Cobbaert (o Denderleeuw 14 mei 1809 – + Hekelgem 1 juli 1885). Vermoedelijk was hij tot voor zijn huwelijk in het ouderlijk huis blijven wonen. Na zijn huwelijk verhuisde hij naar het huis van Benedictus Vertonghen, de man van zijn oudste zuster Joanna Maria ( zie boven). Beiden waren toen reeds overleden. Volgens het kadaster van Popp ~1860, was hij eigenaar van het huis en de aanpalende grond (A240 a en A239 a) Heeft hij dit huis aangekocht? Vermoedelijk wel, de andere percelen van Benedictus Vertonghen waren toen ook reeds in andere handen overgegaan. Hoe het de 16 kinderen Vertonghen vergaan is blijft te onderzoeken, het is natuurlijk mogelijk dat hij, en later samen met zijn vrouw, hen gedeeltelijk opgevoed heeft.

In het jaar 1824 werd hij ook vermeld als kerkmeester, samen met J. B. Clauwaert[49].

Hij overleed op donderdag 31 juli 1856 te Hekelgem, na 6 jaar huwelijk, 69 jaar oud. Zijn vrouw Rosalia zal daar blijven wonen zijn tot bij haar dood, want zij stierf te Hekelgem op 1 juli 1885, als 76-jarige.

VII d. JOANNES HUBERTUS (Jan Hubert) SCHOON.

Hij werd gedoopt op dinsdag 3 november 1789 te Hekelgem. Peter was Joannes Baptist Van Vaerenbergh en meter Anna Maria Van Lierde. Op 7-jarige leeftijd verloor hij zijn moeder (einde 1797), en als jongeling van 18 jaar verloor hij ook zijn vader (1808).

Hij groeide dus op als lid van een zeer kroostrijk gezin en de omstandigheden waarop zullen maar duidelijker worden nadat alle gegevens over de voogdij die de familie Van Lierde uitoefende kunnen gevonden worden.

Wat nu volgt heeft altijd nogal wat frustraties opgewekt bij sommige nakomelingen, persoonlijk wordt ik er niet door aangesproken daar ik geen nazaat ben van deze tak van de familie. Toch enkele beschouwingen. Jan Hubert ging op zeker ogenblik door de precaire toestand thuis zoals reeds beschreven boven een helpende hand toesteken bij zijn oom die ziek was. Petrus Jacobus Van Lierde (o Hekelgem 30 juni 1766) was op 29 januari 1807 als 40-jarige gehuwd met de 27-jarige Judoca Carolina Plas van de Blakmeershoeve. Op donderdag 8 februari 1821 overleed Petrus Jacobus en zijn weduwe bleef achter met drie kinderen van respectievelijk twaalf, tien en zeven jaar oud. Daarover schrijft men in “Stamboom van de familie Roseleth[50]”, Joannes Hubertus Schoon werd inwonende knecht op het hof. Dit werd, zolang ik me kan herinneren, altijd voorop gesteld. Als waarnemer vindt ik dit toch opmerkelijk. Vroeger toen men in de families steeds hand- en spandiensten bewees om het hoofd boven water te houden kan ik me moeilijk voorstellen dat men de kinderen van broer of zuster “knechten” zou noemen. Maar laten we ons beperken tot de feiten. Op 7 april 1822 werd Amelia Schoon geboren, en 6 weken later, op 29 mei 1822, huwden Joannes Hubertus en Judoca Carolina Plas te Hekelgem. Tien dagen later werd het huwelijk ook kerkelijk ingezegend en de pastoor noteerde: “9° juny 1822 facta ûna proclamatione cum dispentatione in duabus et cum dispensatione promana super impedimento primi et secundi in linea trans una affinittatis quodam quibus ipsi sese attinent et cum dispensatione super impedimento cognationis spirituali est confirmatione matrimonio juncti sunt Joannes Hubertus Schoon et Carolina Judoca Plas, coram me infra scripto parocho proprio praesentibus testibus AEgidio Plas et Benedicto Schoon. J.B. Gemoets pastor in Hekelgem.”

Amelia Schoon huwde op 11 juli 1855 met Petrus Josephus Roseleth. Zie foto.

Een tweede kind werd geboren op 2 maart 1825, Joanna Maria Schoon, zij huwde op 3 juni 1861 met Philippus Augustus De Voghel. Voor de verdere lotgevallen van deze families verwijs ik graag naar enerzijds “Stamboom van de familie Roseleth” en anderzijds naar “Geschiedenis en rechtspositie van het oratorium op Nordstrand[51]”.

Joannes Hubertus Schoon overleed te Hekelgem op 13 februari 1863. Zijn echtgenote Judoca Carolina Plas overleed voor hem te Hekelgem op 5 april 1856.

VIII. JAN BAPTIST SCHOON.

Hij werd geboren op dinsdag 23 oktober 1832 te Hekelgem. Hij groeide op in de ouderlijke woonst aan de Langestraat, “De Valck”. Nadat zijn vader overleden was op 10 februari 1869, huwde hij als 39-jarige te Hekelgem op 23 april 1872 met de 29-jarige Hendrica De Wever (o Hekelgem 11 oktober 1842), dochter van de gewezen “Nieuwen Boer van het Hof ter Saele”. Als 17-jarige had Henrica reeds haar vader Jan Baptist verloren. Jan Baptist De Wever pachtte het Hof ter Saele vanaf 1839 tot zijn overlijden, nadien namen zijn kinderen de pacht over. Volgens de huwelijksakte van zijn dochter overleed hij te Zellik op 10 november 1859. Henri Roseleth schreef hierover “Jan Baptist De Bailliu liet Ter Saele over aan Jan Baptist De Wever, bijgenaamd den nieuwen boer, wiens kinderen in 1876 verplicht werden het hof te verlaten om reden van openbare verkoping”. De boerderij werd openbaar verkocht door de eigenaar in 48 loten. Bij verkoop van de boerderij bedroeg de oppervlakte nog altijd 10 ha 9a 70 ca. Gebouwen en omliggende land. Het werd verhuurt voor 2000 Fr per jaar. De nieuwe eigenaar was Romain Plas[52].

Jan Baptist De Wever was een kleinzoon van Zacharias De Wever.

Kinderen uit het gezin Jan Baptist Schoon en Henrica De Wever:

1-    Joannes Hubertus Schoon, geboren op dinsdag 26 januari 1875 te Hekelgem.

2-    Joannes Franciscus Schoon, geboren op zondag 3 september 1876 te Hekelgem.

Hendrica De Wever overleed op 33-jarige leeftijd te Hekelgem op 24 september 1876, 3 weken na de geboorte van het laatste kind. Verdere gegevens ontbreken voorlopig.

VIII b. JAN HUBERT SCHOON.

Jan Hubert werd geboren op dinsdag 14 februari 1843 te Hekelgem. Getuigen bij aangifte van de geboorte op 15 februari op het gemeentehuis waren Joannes Franciscus Van Vaerenbergh (1848 – 1912) en Jan Baptist Moens. Hij groeide op in de ouderlijke woonst en op 25-jarige leeftijd verloor hij zijn vader Joannes Franciscus. Op 23 april 1872 huwde zijn broer Jan Baptist (zie boven) en 7 dagen later huwde Jan Hubert, als 29-jarige, zelf met de 26-jarige Catharina Honorina Merckx (foto werd genomen in het jaar 1912). Getuigen die tekenden bij het burgerlijk huwelijk waren: Petrus Benedictus Robijns, 33 jaar, veldwachter; Carolus Ludovicus De Vis, 52 jaar; Carolus Adolphus Strens, 36 jaar, koster; Henricus ‘T Kint, 25 jaar, landbouwer.

Catharina Honorina was de dochter van Petrus Joannes Merckx (o Moorsel 13 september 1816 – + Hekelgem 4 maart 1873) en Gudula Constantina Vasseur (o Hekelgem 8 april 1807 – + Hekelgem 29 augustus 1872). Na zijn huwelijk ging Petrus Joannes Merckx met zijn vrouw vermoedelijk inwonen bij haar ouders, Martinus Vasseur (o Hekelgem 3 maart 1774 – + Hekelgem 29 januari 1850) en Joanna Maria Cooreman (o Moorsel ~1775 – + Hekelgem 9 maart 1828).

Martinus baatte volgens het rudimentair kadaster van ~1833 kleine brouwerij uit, en woonde op de hoek van de Langestraat en de Bosstraat. Perceel A 287 (7 a 50 ca) was hun huis, perceel A 287 bis (50 ca) werd omschreven als brouwerij, en het perceel ernaast A 286 (8 a 20 ca) als hopland. Na het overlijden van haar ouders werd Petrus Joannes Merckx eigenaar van deze goederen. Het brouwen was toen reeds stopgezet.

Catharina Honorina verloor haar moeder 4 maanden na haar huwelijk, en haar vader 6 maand later. In tussentijd woonde het echtpaar reeds in bij Jan Hubert zijn moeder. Lang duurde dit niet want 2 jaar later overleed moeder Anna Maria Van Der Straeten.

Kinderen van Jan Hubert en Catharina Honorina:

1-    Benedictus Robertus Schoon (zie IX a.)

2-    Johanna Josephina Schoon, zij werd geboren op dinsdag 18 augustus 1874 te Hekelgem en bracht haar hele leven door in de ouderlijke woonst “De Valck”. Zij overleed op donderdag 30 december 1954 te Hekelgem, 80 jaar oud en werd begraven op dinsdag 4 januari 1955 te Hekelgem. Zij bleef ongehuwd, geen afstamming.

3-    Maria Theresia Schoon, zij werd geboren op zaterdag 25 september 1875 te Hekelgem. Zij overleed op vrijdag 17 september 1897 te Hekelgem, 21 jaar oud. Zij werd begraven op donderdag 4 november 1875 te Hekelgem.

4-    Joannes Edmondus Schoon (zie IX b)

5-    Jeannette Emma Schoon, zij werd geboren op vrijdag 13 december 1878 te Hekelgem. Zij overleed op maandag 6 juli 1953 te Hekelgem, 74 jaar oud en werd begraven op donderdag 9 juli 1953 te Hekelgem. Zij bleef ongehuwd, geen afstamming.

6-    Amelia Schoon (zie IX c)

7-    Maria Clemencia Schoon, zij geboren op vrijdag 22 september 1882 te Hekelgem en bracht haar hele leven door in de ouderlijke woonst “De Valck”. Zij overleed op vrijdag 17 oktober 1958 te Hekelgem, 76 jaar oud, en werd begraven op dinsdag 21 oktober 1958 te Hekelgem. Zij bleef ongehuwd, geen afstamming.

8-    Henriette Frederika Schoon (zie IX d)

9-    Severina Schoon (zie IX e)

Zoals we reeds aantoonden was Jan Hubert zijn vader een van de stichtende leden van de prille Harmonie St. Cecilia. Jan Hubert was dan ook van kindsbeen opgegroeid met de muziekmaatschappij. Toen er tijdens het Ceciliafeest van 1892 inde Harmonie opnieuw tweedracht was koos hij om duidelijke redenen de kant van de “Verkenspartij” die de Fanfare oprichtte[53]. Petrus Josephus Roseleth en Philip August De Voghel waren beide met een nicht van Jan Hubert gehuwd.

Als leden van de Fanfare “De Katholieke Gilde” vinden we dan ook; (Jan) Hubert Schoon, bombardon mi b; en zijn zoon Edmond Schoon (zie verder), kleine bugel si b, als spelende leden. Op de eerste foto van de Fanfare uit 1897 vind men Jan Hubert terug uiterst rechts, op de tweede rij en op de tweede foto uit het jaar 1913 op de eerste rij, vijfde van rechts[54].

In het jaar 1899 werd de familie zwaar getroffen door een overlijden, zie hiervoor Benedictus Robertus Schoon IX a. Hun dochter Maria Theresia was reeds overleden op 17 september 1897.

Nadien stelde Jan Hubert zich kandidaat voor de gemeenteraad van 18 oktober 1903. Uitslag van de verkiezingen: Jan Hendrik Roseleth, Jozef Marin De Voghel, Benedictus Emmanuël De Witte, August Vermoesen, Jan Hubert Schoon, Hendrik Oscar Strens en Desideer Ermens werden verkozen.

Eerst werd Desideer Ermens burgemeester tot 23 juli 1904, daarna volgde Jan Hendrik Roseleth, zoon van de vorige burgemeester P. J. Roseleth hem op. Deze laatste bleef burgemeester tot 1911. Schepenen waren: Benedictus Emmanuël De Witte en Desideer Ermens. A. Vertonghen bleef secretaris[55]. De heer Gravez schreef hierover “18 maart 1904 – Jan Hendrik Roseleth werd tot burgemeester van Hekelgem benoemd. Deze aanstelling had heel wat voeten in de aarde. De verkiezingsstrijd werd hevig gevoerd en de Abdij Affligem steunde de tegenpartij (De Smeerders). Latent bleef de erfeniskwestie “Van Lierde” nog nawerken. De abt van Affligem, Mgr. Heigl schaamde zich zelfs niet om persoonlijke voetstappen te ondernemen bij de verantwoordelijke Minister om de benoeming tegen te werken.”[56]

Juist voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog op 28 juli 1914 verloor hij dan als 71-jarige zijn 68-jarige echtgenote Catharina Honorina op 29 mei 1914, zij werd begraven te Hekelgem op dinsdag 2 juni 1914. Zijn zoon Joannes Edmondus en dochter Amelia waren toen reeds gehuwd zodat hij achterbleef met 5 dochters op zijn boerderij, de oudste was toen 40 jaar en de jongste 25 jaar. Zijn zoon Joannes Edmondus die op100 meter van hem een boerderijtje gekocht had zal ook wel een helpende hand geboden hebben om de oorlog door te komen. Enkele aantekeningen uit die periode:

1-    Op 27 september 1914 beschoten de Duitsers Aalst, voor ze de stad innamen, van op de Bouckhoutberg te hekelgem[57].

2-    1915 – Tijdens de oorlog werd een Moorselse smokkelaar door de Duitsers neergeschoten en overleed in de Wymeerschweg. Deze veldweg loopt naast “De Valck” naar de Bosstraat. België was verdeeld in verschillende gebieden, de provincie Oost-Vlaanderen behoorde tot het zogenaamde Etappengebied, grensoverschrijding van Brabant naar Oost-Vlaanderen was ten strengste verboden zonder toelatingspas. Deze grens werd streng door de Duitsers bewaakt, ze logeerden op het domein van Verbrugghen aan de Bouchoutberg. Er werd veel gesmokkeld en spionnen trokken over de grens heen en weer. Het hoofd van de bewakingstroepen, bijgenaamd “ De Floeren Hoed” was door de bevolking zeer gevreesd, hij zou later in de oorlog bij het arresteren van een spion door een dolksteek, vermoord worden. Dit geschiedde, gelukkig voor Hekelgem, op het grondgebied van Erembodegem, want de Duitsers legden voor zulke feiten de bevolking zeer zware straffen op[58].

Jan Hubert overleed op vrijdag 4 april 1930 te Hekelgem, 87 jaar oud.

IX a. BENEDICTUS ROBERTUS SCHOON.

Benedictus Robertus werd geboren op woensdag 12 maart 1873 te Hekelgem. Zoals reeds besproken was heel de familie  lid van de Fanfare “De Katholieke Gilde” maar ook van de toneelkring “De Vlaamsche Vrienden” na de oprichting in 1892. Daar ze niet beschikten over een lokaal in de eerst volgende jaren werden er zelfs repetities georganiseerd op de boerderij “De Valck” en gebruikte men de hopkar als podium. Het was na zo een vergadering dat Benedictus Robertus Schoon, de leider Henri Roseleth, naar huis begeleidde om veiligheidsredenen. Terugkerende via de Boekhoutstraat werd hij daar aangevallen en afgetroefd door een trio individuen van de tegenpartij “De Smeerders” die zich verscholen hadden in de gracht die er over de gehele lengte van de straat nog lag. Als gevolg van de kwetsuren opgelopen tijdens deze ontmoeting overleed hij als 25-jarige een hele tijd later op 17 februari 1899. Hij werd begraven op donderdag 23 februari 1899 te Hekelgem. Het hoeft ons dan ook niet te verbazen dat de gemoederen nog lange tijd opgehitst bleven[59].

Remi De Schrijver schreef hierover[60]er is uit die tijd ter zake stof genoeg om een lijvig boek te schrijven, folkloristisch en zelfs historisch verantwoord. Maar dit ware een onverantwoordelijkheid, om niet te zeggen kwaadwillig opzet, dat de geluwde strijd opnieuw zou doen oplaaien.” Een visie die ik volmondig bijtreed. De zeden en gewoonten waren, evenals de levensomstandigheden, toen veel harder. Maar het zou eveneens onverantwoord zijn deze feiten na meer dan 100 jaar onder het stof weg te moffelen. Onder een kopie van een fotokaart, foto genomen na een inval van de “Katholieke Verkens” in de drankgelegenheid van Gust De Meersman tijdens de kiesstrijd voor de verkiezingen van 1903.

Om het voorgaande te onderstrepen volgt hier een voorval uit de buurgemeente Teralfene ook uit deze periode.

Teralfense zeden in 1889.

Een artikeltje in Vooruit van 17 juli 1889 over de “inboorlingen van Teralphene” met als titelKatholieke zeden” zonder aanpassing van de schrijfwijze: ” Zaterdag verschenen voor de boetstraffelijke rechtbank van Brussel achttien inboorlingen van Teralphene, de bloem der katholieken, allen beticht van aanslagen op de goede zeden, en wreede mishandelingen aan eene vrouw der gemeente te hebben toegebracht.

Met koorden gewapend en eene soort van slede na zich slepende, begaven zij zich den 19 februari ll om 7 ure ‘s avonds naar het huis bewoond door de twee vrouwen, de genaamden Regina S…, en Marceline V…, sloegen de deur in stukken, rukten deze laatste vrouw, van echtbreuk beschuldigd, onbeschaamd uit haar bed en na hare handen en beenen vastgekneveld te hebben, wierpen zij de arme vrouw op de slede en doorliepen zoo zegevierend het dorp.

De echtgenooten hitsten de deugnieten op en betaalde den drank in bijna al de herbergen van het dorp. De ongelukkige vrouw half naakt, bevende van koude, weende, jammerde en vroeg te drinken; die beesten antwoorden haar: ziehier eten en drinken, en tegelijkertijd duwden zij haar roltabak in den mond en waterden op het hoofd van de ongelukkige.

En dit akelig toneel duurde 4 uren. Gedurende vier lange uren gaven zich die barbaren aan de ijselijkste baldadigheden over en dat zonder tusschenkomst van den burgemeester of schepen voor wiens woning de stoet nochtans verscheidene malen defileerden; geheel het dorp kende de feiten en de gemeenteoverheid durfde ze niet beletten noch vervolgen; het schijnt dat zij bevreesd waren hunnen oogst te verliezen.

De rechtbank heeft zich met rede streng betoond en de beschuldigden tot verscheidene straffen van 3 tot 18 maanden verschillende veroordeeld. De voornaamste ophitser, Fernand G., werd op staande voet aangehouden.

IX b. JOANNES EDMONDUS SCHOON.

Joannes Edmondus werd geboren op donderdag 18 oktober 1877 te Hekelgem. Aangifte op het gemeentehuis op zaterdag 20 oktober 1877 door zijn vader en de getuigen; Henricus T’Kint en August Vertonghen. Hij groeide thuis op en was zoals zijn broer lid van de Fanfare “De Katholieke Gilde”.

Als 20-jarige lootte hij er zich in te Hekelgem op 11 juni 1897 met het nummer 100. Een kleine vier maanden later, op 1 oktober 1897, begon hij zijn dienstplicht te vervullen bij het 10de “Régiment de ligne”, 5de bataljon, 4de compagnie gekazerneerd te Aarlen. Op 15 december 1899 zwaaide hij na twee jaar dienstplicht af te Leuven, voor een jaar, tot de volgende manoeuvres. Als dichtstbijzijnde spoorwegstation werd Erembodegem opgegeven. Een eerste maal werd hij opgeroepen op 16 augustus 1900. Hij zwaaide terug af, na een medische keuring op 27 september, op 29 september 1900 te Aarlen. Toen werd Esschene-Lombeek als bindingsstation opgegeven. Een tweede maal werd hij opgeroepen op 31 juli 1901 voor het Kamp van Beverloo. Daar zwaaide hij een laatste maal af op 22 augustus 1901.

Uit het voorgaande blijkt dat Joannes Edmondus, ten tijde van de schermutselingen te Hekelgem en het overlijden van zijn broer op 17 februari 1899, hij zich onder de wapens bevond. Jan Hubert Schoon, zijn vader, had dan als 56-jarige geen zonen meer thuis tot hij het leger verliet december 1899. Hij bleef wel nog 10 jaar reservist zodat het leger hem nog kon opgeroepen tot 1 oktober 1910.

                            Joannes Edmondus en Josephina Maria Dymphna

Vanaf 1900 was hij dan werkzaam thuis tot hij, 31 jaar oud, op dinsdag 10 november 1908 inhet huwelijk trad met de 29-jarige Josephina Maria Dymphna Van Den Bergh (o Hekelgem 19 december 1878), dochter van Petrus Benedictus en Anna Maria Van Reepinghen. Haar ouders woonden ten tijde van haar geboorte aan de dorpstraat, thans Langestraat, zoals blijkt uit de geboorteakte. Haar grootvader langs moederszijde Carolus Van Reepinghen woonde op ’t Mazits, volgens de Popp-kaart, op het perceel A 658.

In het jaar van zijn huwelijk, 1908, kocht hij een kleine boerderij aan de Langestraat die ~1860 eigendom was van Anna Catharina Steylemans wonende te Hekelgem, die het op haar beurt verkregen had van de erfgenamen Jan Baptist Van Den Berg (zie kadaster Popp). Oorspronkelijk werkte hij samen met zijn vader Jan Hubert als landbouwer maar na enkele jaren startte hij ook een kolenhandel op die later overgenomen werd door zijn jongste zoon Albert.

Kinderen uit het huwelijk Joannes Edmondus en Josephina Maria Dymphna:

1-    Jan Hubert Schoon, hij werd geboren op vrijdag 13 augustus 1909 te Hekelgem. Jan Hubert bleef ongehuwd en woonde heel zijn leven in het ouderlijk huis. Hij overleed op dinsdag 11 augustus 1987 te Aalst, 77 jaar oud, en werd begraven op maandag 17 augustus 1987 te Hekelgem. Geen afstamming.

2-    Maria Catharina Schoon, zij werd geboren op maandag 29 januari 1912 te Hekelgem en huwde met Frans Van Geite (o Hekelgem 2 februari 1905 – + 18 januari 2005 te Aalst, 99 jaar oud), Maria Catharina overleed op zaterdag 21 juli 1990 te Dendermonde, 78 jaar, waarvan afstamming, familie Van Geite.

3-    Maria Honorina Schoon, zij werd geboren op zaterdag 22 augustus 1914 te Hekelgem. Geen afstamming.

4-    Albert Jozef Schoon, hij werd geboren op zaterdag 16 juni 1917 te Hekelgem en huwde op dinsdag 25 april 1950 te Mazenzele met Victoria Elza Van De Velde (o Mazenzele 16 mei 1924 – + Gent 25 augustus 1974). Albert overleed op maandag 10 februari 1986 te Hekelgem, 68 jaar oud, waarvan afstamming, familie Schoon.

Joannes Edmondus overleed op dinsdag 14 januari 1958 te Hekelgem, 80 jaar oud en werd begraven op zaterdag 18 januari 1958 te Hekelgem.

Josephina Maria Dymphna overleed op zaterdag 2 januari 1960 te Hekelgem, 81 jaar oud en werd begraven op woensdag 6 januari 1960 te Hekelgem.

IX c. AMELIA SCHOON.

  Amelia werd geboren op dinsdag 28 september 1880  te Hekelgem. Zij huwde een jaar na haar broer Joannes Edmondus, als 28-jarige op dinsdag 31 augustus 1909 te Hekelgem, met de vijf jaar jongere Henricus Franciscus De Pauw, geboren op zaterdag 13 februari 1886 te Meldert, zoon van August Emiel en Francisca Julia Van Nieuwenborgh. Waarvan afstamming, de familie De Pauw op de domentstraat te Essene. Amelia overleed op woensdag 27 september 1950 te Essene, 69 jaar oud.

IX d. HENRIETTE-FREDERIKA SCHOON.

Henriette werd geboren op vrijdag 13 november 1885 te Hekelgem. Als 35-jarige huwde ze op dinsdag 16 november 1920 te Hekelgem met de eveneens 35-jarige Petrus Romanus Christaens (o Teralfene 23 februari 1885), jongste zoon van Jan Baptist en Joanna Catharina Van Den Broeck. Zij gingen wonen op de zwartenberg te Hekelgem. Waarvan afstamming, de familie Christaens.

Petrus Romanus was lange tijd Voorzitter en later Erevoorzitter van het kerkfabriek van H. Michaël te Hekelgem. Hij overleed op 28 juni 1970 te Hekelgem, zijn echtgenote Henriette was toen reeds overleden te Hekelgem op 31 oktober 1967.

Foto genomen voor W.O. I van drie gezusters Schoon, v.l.n.r.; Henriette Schoon, Maria Clemencia Schoon en Severina Schoon.

IX e. SEVERINA SCHOON.

Severina werd geboren op maandag 29 juli 1889 te Hekelgem en bleef steeds wonen in de ouderlijke woonst. Zij bleef ongehuwd, geen afstamming.

Bij de verbouwing van het ouderlijk huis in ~1950 werden oude schouwen en balusters van een trap gekocht, voor een spotprijsje, door conservator Dr. Weijns van het openluchtmuseum van Bokrijk, hieronder zijn schrijven naar aanleiding daarvan.

Zij was tevens de laatste bewoner van “De Valck”, na haar overlijden op zondag 23 januari 1977 te Hekelgem, 87 jaar oud, werd de boerderij om uit onverdeeldheid te treden, verkocht aan de echtgenoten Herwig Stassijns, tandarts, die er nog steeds zijn praktijkruimte heeft. Zij werd begraven op donderdag 27 januari 1977 te Hekelgem.


[1]) Verklarend woordenboek van de familienamen, Dr. Frans Debrabandere, 1993, gemeentekrediet, blz. 1259.

[4]) Eigen Schoon & De Brabander, 1943 n° 7-12, blz. 219.

[5]) Zie ook “De familie Schoon en de herberg De Valck in de langestraat te Hekelgem”, onuitgeven artikel van Raymond Van Geite ten behoeve van de Heemkundige Kring.

[6]) Eigen Schoon & De Brabander, XXVI, 1943, blz. 222.

[7]) Affligem, roem van ons land, 1953, Dom Albertus Van Roy, O.S.B. blz. 168.

[8]) Geschiedenis van Affligem, 1890, Dom Bernard, O.S.B. blz. 249.

[9]) Eigen Schoon & De Brabander, XXVI, 1943, blz. 222.

[10]) Eigen Schoon & De Brabander, XXVI, 1943, blz. 223.

[11]) Eigen Schoon & De Brabander, XXVI, 1943, blz. 223.

[12]) Pachthoven van de abdij te Ninove, 1995, D/1995/5941/1, blz. 35.

[13] ) Het Parochiewezen in Brabant tot het einde van de 13de eeuw, deel V, 1966, J. Verbesselt, blz. 32.

[14]) Bijdragen tot de geschiedenis, Frans Moortgat.

[15]) Eigen Schoon & De Brabander, XXVI, 1943, blz. 55.

[16]) R.A. Anderlecht, Staten van Brabant, n° 398/15.

[17]) Zie info-Belledaal, 2006, n° 3 – 4.

[18]) Directorium abbatiae Hafflighemensis, Beda Regaus, rijksarchief, D/2002/531/094, kolom 209.

[19]) De Faluintjes, jg. 21, n° 2, 2008, Ben Vermoesen, blz. 200 e.v.

[20]) Directorium Hafflighemensis, Beda Regaus, Rijksarchief 2002, D/2002/531/167, kol.405.

[21]) De abdijgebouwen van Affligem, Dom. W. Verleyen OSB, Ascaniabibliotheek, 1973, n° 31, blz. 5.

[22]) Eigen Schoon & De Brabander, XIV, 1931, blz. 230.

[23]) Eigen Schoon & De Brabander, XIV, 1931, blz. 231.

[24]) Directorium Abbatiae Hafflighemensis, Bona et Jura monasterii Hafflighemensis, Beda Regaus, ARB 2002.

[25]) Negen eeuwen Affligem, W. Verleyen, 1983, blz. 52.

[26]) Eigen Schoon & De Brabander, XVII, 1934, blz. 333.

[27]) R.A. Anderlecht, Verkoop der Nationale Goederen, art. 4, affiche 17.

[28]) Rijksarchief, Département dela Dyle, Administration de l’Enregistrement et des Domaines, N° 925.

[29]) Onuitgegeven artikel van Remi De Schrijver, over Zacharias De Wever

[30]) De Faluintjes, jg. 21, n° 2, 2008, Ben Vermoesen, blz. 200 e.v.

[31]) De Oude Molen op de Boekhoutberg, op74 meter hoogte, werd opgetrokken door Jozef van Lierde in 1785 ter vervanging van een standerdmolen die een viertal eeuwen oud was. Vele materialen van deze houten voorganger werden in de nieuwe molen verwerkt. Ten tijde van zijn oprichting bezat de Abdij van Affligem de cijnsrechten op de molen. In 1832 werden twee van zijn wieken en in 1833 zijn staart vernieuwd. In 1886 werd de waarde van de molen op 3696 frank geraamd. Omstreeks 1894 had een drama plaats in de molen. De kleine Alvin de Corte, die in de molen speelde terwijl de molenaar afwezig was, werd door de raderen gegrepen en afschuwelijk verminkt teruggevonden. De bliksem trof de molen omstreeks 1895 en rukte één der wieken af die op een huis neerstortte en er aanzienlijke schade aanrichtte. In 1935 werd het dak vernieuwd en het volgend jaar werd een wiek vervangen. Deze molen die als drijfkracht uitsluitend de wind gebruikte draaide tot maart 1950.

http://www.molenechos.org/molen.php?AdvSearch=941.

[32]) R. A. Anderlecht, Archief Staten van Brabant, n° 405/26.

[33]) Rijksarchief, Centrale administratie van het Dijle departement, n° 862.

[34]) Negen eeuwen Affligem, W. Verleyen, 1983, blz. 54.

[35]) Jaarboek 2008, Heemkundige kring belledaal, De parochie Hekelgem onder het Frans Bewind, Ben Vermoesen, blz. 160.

[36]) Geschiedenis der Benedictijner abdij van Affligem, Dom Bernard O.S.B., 1890, blz. 324.

[37]) Heemkundige Kring Belledaal, 2004, E. Schoon, De bezetting van de abdij Affligem.

[38]) Heemkundige kring “De Faluintjes, jg. VII, april 1994, n°2

[39]) R. A. A., Département dela Dyle, Administration de l’Enregistrement et des Domaines, N° 925.

[40]) Verkoop van de watermolen te Meldert op 17 februari 1804, E. Schoon, De Faluintjes, n° 2 & 3, 2008.

[41]) R. A. Anderlecht, Centrale administratie van het Dijle departement, N° 1259.

[42]) R. A. Anderlecht, Département dela Dyle, Administration de l’Enregistrement et des Domaines, N° 925.

[43]) Heemkundige Kring Belledaal, 2005, E. Schoon, Tumult aan de abdij Affligem, blz. 109.

[44]) R. A. Anderlecht, Centrale administratie van het Dijle departement, N° 933.

[45]) Jaarboek 2008 Heemkundige Kring Belledaal, De parochie van Hekelgem onder het Frans Bewind (1792-1795), Ben Vermoesen, blz. 178.

[46]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 2008, De parochie van Hekelgem onder het Frans Bewind (1792-1795), Ben Vermoesen, blz. 190.

[47]) Jaarboek 2001, Heemkundige kring Belledaal, Remi De Schrijver, Geschiedenis van de Koninklijke Harmonie Sint Cecilia, blz.25.

[48]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 2005, Ben Vermoesen, Het cijferboek van Frans Van Vaerenbergh, blz. 81.

[49]) Bijdragen tot de geschiedenis, Frans Moortgat.

[50]) Stamboom van de familie Roseleth, Jozef Gravez, deel II, blz. 145.

[51]) Geschiedenis en rechtspositie van het oratorium op Nordstrand, Willy Beeckman, e.a., 2000, D/2000/4751/1.

[52]) Eigen Schoon en De Brabander XI (1928), Roseleth Henri, Middeleeuwsche Kasteelen te Hekelgem, blz 231.

[53]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 2001, Remi De Schrijver, Geschiedenis van de Koninklijke Harmonie Ste Cecilia, Hekelgem 1813-1963, blz. 39.

[54]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 1992, 100 jaar Koninklijke Fanfare “De Katholieke Gilde”, Hekelgem, blz. 3 en 40.

[55]) Bijdragen tot de geschiedenis, Frans Moortgat.

[56]) Stamboom van de familie Roseleth, Jozef Gravez, 2 nov. 2003, blz. 24.

[57]) Guide historique et déscriptif des environs de Bruxelles, Touring Club, Arthur Cosyn, 1925, blz. 112.

[58]) Bijdragen tot de geschiedenis, Frans Moortgat.

[59]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 1992, 100 jaar Koninklijke Fanfare “De Katholieke Gilde”, Hekelgem, blz. 12.

[60]) Jaarboek Heemkundige Kring Belledaal 2001, Remi De Schrijver, Geschiedenis van de Koninklijke Harmonie Ste Cecilia, Hekelgem 1813-1963, blz. 38.


Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.